Projekty
03 listopada 2009
Archiwum Akt Nowych
Tytuł prezentacji: Kalendarium wydarzeń - wrzesień 1939 r.
Opis: Projekt organizowany we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej, prezentacja zdjęć na stronie: www.1wrzesnia39.pl.
Archiwum Państwowe w Kaliszu
Tytuł prezentacji: Znów wspominamy ten podły czas, porę burz. Materiały dotyczące II wojny światowej w zasobie Archiwum Państwowego w Kaliszu.
Czas prezentacji: od 4 IX 2009 r.
Opis: Materiały zaprezentowane na wystawie to ponad 200 dokumentów i fotografii, pochodzących z lat 1939-1945 lub dotyczących tego okresu. Archiwalia pochodziły z takich zespołów akt jak: Więzienie Karno-Śledcze w Kaliszu i Ostrowie Wielkopolskim, Sąd Specjalny w Kaliszu, Zbiór fotografii i pocztówek, Akta miasta Kalisza, Spuścizna Tadeusza Martyna. Wystawę podzielono na 9 działów tematycznych: 1939, Sądy i więzienia, Polityka ludnościowa, Żydzi kaliscy, Gaukinderheim, Propaganda hitlerowska, Obrazy przeszłości, Dokumenty życia codziennego, Koniec?...
Archiwum Państwowe w Koszalinie
Tytuł prezentacji: Wrzesień '39. Na zachód od granicy - na wschód od granicy. Ziemia koszalińska i słupska w przededniu drugiej wojny światowej
Czas prezentacji: od 9 IX 2009 r.
Opis: Na wystawie zaprezentowano wybrane publikacje książkowe, które nawiązują do tego wydarzenia, a wydane zostały po obu stronach granicy - zarówno polskie, jak i niemieckie. Ukazano machinę administracyjno-prawną, która wspomogła działanie rządu III Rzeszy, na co wyraźnie wskazują ówczesne dzienniki ustaw i uchwał oraz liczne dokumenty. Te zaś, jak i wiele nie mniej interesujących znajdują się między innymi w Archiwum Państwowym w Koszalinie oraz w jego Oddziałach w Słupsku i Szczecinku. Na uwagę zasługuje ciekawy zbiór map topograficznych i katastrów z terenu dawnej rejencji koszalińskiej i pilskiej wraz z naniesionymi poligonami (Borne Sulinowo, Czarne), jak i terenów, na których znajdowały się lotniska (a nie zaznaczano ich na mapach i planach).
Archiwum Państwowe w Krakowie
Rodzaj przedsięwzięcia: Ilustrowany Kurier Codzienny donosi
Opis: Prezentacja na stronie internetowej archiwum zdigitalizowanych numerów Ilustrowanego Kuriera Codziennego, wydawanego w Krakowie od 1910 r. Po wkroczeniu hitlerowców do Krakowa przedstawiał, pod czujnym okiem nowych władców miasta, dzień po dniu wydarzenia wielkiej polityki, zmagania wojenne i zwykłe, w tych niezwyczajnych okolicznościach, życie mieszkańców Krakowa. Na szpaltach gazety wydarzenia są komentowane w tonie propagandy niemieckiej. Prezentacja prasy stanowiła preludium do wystawy i publikacji związanych z codziennym życiem okupowanego Krakowa.
Archiwum Państwowe w Lesznie
Tytuł wystawy: Rok 1939 w południowo-zachodniej Wielkopolsce
Czas prezentacji: 1 IX - 8 XI 2009 r.
Opis: Wystawa, zorganizowana we współpracy Muzeum Okręgowym w Lesznie, miała na celu przedstawienie narastającego zagrożenia w miesiącach poprzedzających wybuch wojny, przebiegu działań wojennych ze szczególnym uwzględnieniem wypadu naszych żołnierzy pod Wschowę oraz terroru, jaki roztoczył okupant na ziemiach polskich.
Ekspozycja została podzielona na trzy części. Pierwsza ukazuje sytuację w południowo-zachodniej Wielkopolsce w miesiącach tuż przed wybuchem wojny. Druga część wystawy poświęcona została działaniom zbrojnym w rejonie Leszna i Rawicza. W trzeciej części wystawy przedstawiono działania okupanta na terenie południowo-zachodniej Wielkopolski. Wystawę uzupełniają eksponaty, m.in.: mundury, broń, elementy oporządzenia żołnierskiego, widokówki i inne materiały oraz interesujące fotografie i materiały archiwalne pochodzące przede wszystkim ze zbiorów Archiwum Państwowego w Lesznie, Muzeum Okręgowego w Lesznie, Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu oraz Centralnego Muzeum Jeńców Wojennych w Łambinowicach-Opolu. Wystawa zawiera również eksponaty Stowarzyszenia Oficerów Rezerwy 69 LPP PLOT oraz od osób prywatnych. Wystawa przygotowana została pod patronatem Urzędu Miasta Leszna oraz firmy Werner Kenkel - Mecenasa Kultury 2009.
Archiwum Państwowe w Łodzi
Tytuł prezentacji: Wybuch wojny i początki okupacji hitlerowskiej w Łodzi
Czas prezentacji: od 1 IX 2009 r.
Opis: Wystawa przybliżała wydarzenia, jakie rozegrały się siedemdziesiąt lat temu w Łodzi. Przedstawia wybuch wojny oraz początki okupacji niemieckiej w mieście, do 9 listopada 1939 r., kiedy Łódź została wcielona do Rzeszy. Prezentowane dokumenty podzielono na 6 działów: Pierwsze dni wojny, Komitet Obywatelski Miasta Łodzi, Wojska niemieckie w Łodzi, Okupacyjne rządy administracji wojskowej, Wcielenie Łodzi do Rzeszy niemieckiej, Polskim żołnierzom Września 1939 – miejsca pamięci narodowej w Łodzi.
Archiwum Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim Oddział w Tomaszowie Mazowieckim
Tytuł wystawy: Plakaty i afisze z okresu II wojny światowej
Czas prezentacji: od 11 IX 2009 r.
Opis: Wystawa ukazywała wydarzenia wojenne w świetle plakatów i afiszy, które znajdują się w Zbiorze Plakatów i Druków Ulotnych tomaszowskiego archiwum.
Archiwum Państwowe w Rzeszowie
Tytuł prezentacji: Wrzesień 1939 r. w zbiorach AP Rzeszów
Czas prezentacji: od 1 IX 2009 r.
Opis: W galerii przedstawiono dokumenty i zdjęcia obrazujące sytuację narastającego konfliktu i wojnę obronną Polski we wrześniu 1939r. Składają się na nie: dokumenty Rady Miejskiej i Zarządu Miejskiego w Rzeszowie, akta wytworzone przez Związek Bojowników o Wolność i Demokrację Oddział Powiatowy w Kolbuszowej i Polski Czerwony Krzyż Zarząd Wojewódzki w Rzeszowie, zdjęcia z serwisu Krajowej Agencji Wydawniczej przechowywane w zespole Zbiór Fotograficzny, fotografie przejęte z Archiwum Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej w Rzeszowie.
Archiwum Państwowe m.st. Warszawy
Tytuł prezentacji: Alarm dla miasta Warszawy
Czas prezentacji: od 25 VIII 2009 r.
Opis: Ekspozycja składa się z sześciu działów tematycznych, z których każdy zawiera dokumenty ilustrujące różne aspekty życia stolicy w okresie pierwszych miesięcy wojny i okupacji. Pierwszy jest poświęcony obronie stolicy we wrześniu 1939 roku. Kolejny stratom i zniszczeniom powstałym w wyniku bombardowań miasta. Następne omawiają działania władz okupacyjnych w pierwszych miesiącach po kapitulacji oraz samopomoc społeczną organizowaną przez warszawian. Kolejna sekcja obrazuje życie codzienne okupowanej stolicy: ulice, ludzi, transport i drobny handel. W ostatniej sekcji umieszczono zdjęcia lotnicze Warszawy wykonane we wrześniu 1939 roku przez pilotów Luftwaffe. Obok pogrupowanych tematycznie fotografii wystawa zawiera także cyfrowe faksymile apeli, odezw, rozkazów, obwieszczeń i plakatów ze zbiorów Archiwum Państwowego m.st. Warszawy.
Archiwum Państwowe w Zamościu
Dodano fotografie dotyczące wydarzeń II wojny światowej do galerii on-line.
Archiwum Państwowe w Zielonej Górze
Tytuł prezentacji: Kampania Wrześniowa w świetle niemieckiej regionalnej gazety Züllichau-Schwiebuser Kreiszeitung
Czas prezentacji: od 4 IX 2009 r.
Opis: Prezentacja ukazywała niemiecką agresję na Polskę przez pryzmat prasy propagandowej. Zaprezentowane artykułu z niemieckiej Züllichau-Schwiebuser Kreiszeitung obejmują wydarzenia od 22 sierpnia do 29 września 1939 r.
24 listopada 2009
Archiwum Państwowe w Krakowie Oddział w Nowym Sączu
Tytuł: Konferencja Naukowa: Kampania wrześniowa i sądeccy generałowie
Data: 4 IX 2009 r.
Archiwum Państwowe w Przemyślu
Tytuł: Wrzesień 1939 r. w regionie przemyskim
Data: 5 IX 2009 r.
02 listopada 2009
Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych
Tytuł akcji: ZBIERAJĄC PAMIĄTKI – OCALMY HISTORIĘ OD ZAPOMNIENIA. Akcja społeczna zbierania pamiątek i wspomnień od ostatnich żywych uczestników wydarzeń wojennych
Czas akcji: 20 IV – 30 VI 2009 r.
Opis akcji: Rozpoczęcie akcji poprzedziła zorganizowana wspólnie z Urzędem Miasta w Mławie konferencja prasowa, która odbyła się 20 kwietnia br. w siedzibie Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Mławie.
Akcja skierowana była przede wszystkim do mieszkańców miasta Mławy oraz okolic, gdzie żywa jest nadal pamięć o krwawych wydarzeniach 1939 r., w tym w szczególności bitwy pod Mławą, która miała miejsce w dniach 1-3 września. Celem akcji było, by materiały archiwalne dotyczące tego okresu zostały wydobyte na światło dzienne, zabezpieczone w profesjonalny sposób przez wykwalifikowany zespól, wzbogaciły zasób dziedzictwa narodowego. Do zbierania świadectw mówionych zostali zaproszeni wolontariusze – uczniowie szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Akcja odbyła się przy wsparciu Archiwum m.st. Warszawy Oddział w Mławie. Archiwalia pozyskane w wyniku przedsięwzięcia zaprezentowano na portalu: www.archiwa.gov.pl.
Archiwum Państwowe w Kaliszu
Tytuł akcji: Apel o przekazywanie pamiątek epoki
Opis akcji: Archiwum skierowało apel do mieszkańców Kalisza i okolicy z prośba o przekazywanie dokumentów urzędowych i prywatnych, przepustek, dowodów osobistych, legitymacji, fotografii, pocztówek, map i planów, druków ulotnych, afiszy i plakatów, wspomnień itp.), dotyczących historii Polski i regionu kaliskiego z lat 1939-1945.
11 czerwca 2010
Archiwum Państwowe w Gdańsku
Rodzaj przedsięwzięcia: publikacja książki pt. "Wyniszczyć – wypędzić – wynarodowić. Szkice do dziejów okupacji niemieckiej na Kaszubach i Kociewiu (1939-1945)”
Data: maj 2010 r.
Opis: Publikacja powstała jako wynik współpracy Instytutu Pamięci Narodowej z Archiwum Państwowym w Gdańsku w związku z obchodzoną w ubiegłym roku siedemdziesiątą rocznicą wybuchu II wojny światowej.
Archiwum Państwowe w Kaliszu
Rodzaj przedsięwzięcia: Warsztaty dla nauczycieli pn. Druga wojna światowa w polskich i niemieckich podręcznikach do historii
Data: 27 X 2009 r.
Opis: Warsztaty dla nauczycieli zorganizowane zostały we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej. Tematem spotkania była "Druga wojna światowa w polskich i niemieckich podręcznikach do historii" a ich głównym celem było zapoznanie nauczycieli z rozbieżnościami i podobieństwami w interpretacji wydarzeń historycznych w polskich i niemieckich podręcznikach.
Archiwum Państwowe w Koszalinie
Rodzaj przedsięwzięcia: Impreza plenerowa pt. Wrzesień ’39. Ziemia koszalińska i słupska w przededniu II wojny światowej
Data: 28 IX 2009 r.
Opis: Impreza zorganizowana we współpracy z Centrum Szkolenia Sił Powietrznych w Koszalinie, Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu, Centrum Kultury „105” w Koszalinie pod patronatem Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych i Prezydenta Miasta Koszalina. W programie spotkania znalazły się m.in. prezentacja multimedialna wystawy wirtualnej, na którą składają się także dokumenty archiwalne z zasobu archiwum oraz nagrania i filmy z archiwów niemieckich. Ponadto do aktywnego udziału zaproszeni zostali historycy zajmujący się historią oręża polskiego i wojskowości, między innymi ppłk dr Wojciech Grobelski z Centrum Szkolenia Służby Granicznej w Koszalinie.
Archiwum Państwowe w Krakowie O. w Nowym Sączu
Rodzaj przedsięwzięcia: Piknik historyczno-rekreacyjny
Data: 30 VIII 2009 r.
Opis: Wydarzenie kulturalne poświęcone sądeckim epizodom pierwszego etapu II wojny światowej - kampanii wrześniowej 1939 r. W programie uroczystości znalazły się m.in.: inscenizacje walk, pokazy sprzętu i umundurowania z tego okresu, wystawa tematyczna oraz konferencja naukowa dotycząca kampanii i sądeckich generałów.
Archiwum Państwowe w Siedlcach
Rodzaj przedsięwzięcia: Akcja plakatowa w Siedlcach w 70. rocznicę wybuchu II wojny światowej
Data: 30/31 VIII 2009 r.
Opis: Nocą z 30 na 31 sierpnia na wszystkich słupach i tablicach ogłoszeniowych w centrum Siedlec rozlepiono setki afiszów niemieckich władz okupacyjnych z okresu II wojny światowej. Dwujęzyczne (j. polski i j. niemiecki) afisze pochodziły ze zbiorów Archiwum Państwowego w Siedlcach, a dotyczyły Siedlec i powiatu siedleckiego. Obrazowały grozę wojny i sposób traktowania podbitego kraju przez okupanta.
Dzięki współpracy archiwum z siedleckim samorządem, wszystkie słupy i tablice ogłoszeniowe w centrum miasta zostały w okresie 31 VIII - 1 IX przeznaczone wyłącznie na okupacyjne afisze. Z tysiąca wydrukowanych plakatów połowa została rozlepiona w mieście, pozostałe zaś trafiły do wszystkich siedleckich szkół jako materiał edukacyjny. Afisze z siedleckiego Archiwum były też wykorzystane do ulicznej prezentacji multimedialnej podczas głównych uroczystości rocznicowych w Siedlcach 1 IX. Afisze można również oglądać na stronie internetowej archiwum.
Archiwum Państwowe m.st. Warszawy
Rodzaj przedsięwzięcia: Komiks historyczny pt. „Koniec lata”
Termin przedsięwzięcia: promocja 25 XI 2009 r.
Opis: Komiks przedstawia wydarzenia rozgrywające się w Warszawie w okresie od końca sierpnia do 28 września 1939 r., przeznaczony jest dla młodzieży szkolnej na poziomie wyższych klas szkoły podstawowej, gimnazjum i szkół ponadgimnazjalnych. Został przygotowany we współpracy z Domem Spotkań z Historią.
Publikację zrealizowano techniką kolażu cyfrowego z materiałów archiwalnych: fotografii i dokumentów przechowywanych m.in. w zasobie Archiwum Państwowego m.st. Warszawy. Postacie bohaterów zbudowano cyfrowo z fotografii archiwalnych i wpisano w miejsca i sytuacje historycznie prawdziwe. Wykorzystane materiały źródłowe zestawiono w postaci wykazu. Publikacja zawiera również chronologię wydarzeń rozgrywających się w Warszawie na tle sytuacji w Polsce w okresie wojny obronnej 1939 r.
Projekt graficzny i układ narracji: Marek Mikulski, Maciej Mikulski.
Wybór i opis materiałów: Anna Belka, Marek Mikulski, Maciej Mikulski, Violetta Urbaniak.
Archiwum Państwowe m.st. Warszawy Oddział w Pułtusku
Rodzaj przedsięwzięcia: Konkurs pt. Wyścig po historię
Data: 17 IX 2009 r.
Opis: Konkurs został zorganizowany przez Archiwum Państwowe m. st. Warszawy Oddział w Pułtusku, Pułtuską Bibliotekę Publiczną im. Joachima Lelewela oraz Pułtuskie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne. Patronat nad konkursem objął burmistrz Pułtuska, Wojciech Dębski. Celem konkursu było m.in. przybliżenie uczniom dziedzictwa kulturowego regionu, rozwijanie zainteresowań lokalną historią i tradycją oraz popularyzacja kultury regionalnej. 70. rocznica wybuchu II wojny światowej była okazją do zwrócenia w tym roku szczególnej uwagi na wydarzenia wojenne lat 1939-1945.
12 stycznia 2011
| Nazwa projektu | Kontakt | Instytucja prowadząca | Opis projektu |
| Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką | ![]() |
Koordynator: Fundacja Polsko-Niemieckie Pojednanie, Patronat: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego |
Celem projektu jest stworzenie bazy danych zawierającej informacje o ofiarach i prześladowaniach niemieckich wobec obywateli polskich w czasie II wojny światowej. Wynikiem programu będzie zebranie w jednym miejscu rozproszonych, często w ogóle dotąd niedostępnych danych o osobach, które stały się ofiarami agresji nazizmu. Pochodzą one z dokumentów archiwalnych przechowywanych w instytucjach zajmujących się problematyką II wojny światowej, a także bezpośrednio od ofiar i ich rodzin. W programie uczestniczy również Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych. W ramach projektu zorganizowano konkurs dla młodzieży, którego celem jest przede wszystkim zachęcenie uczniów do poznawania historii II wojny światowej przyjmując za punkt wyjściowy losy własnej rodziny, sąsiadów, wydarzenia, które miały miejsce w ich własnej wsi, miasteczku, dzielnicy, gminie. |
| Rok Historii Najnowszej | Ministerstwo Edukacji Narodowej | Platforma edukacyjna z materiałami dydaktycznymi dotyczącymi nauczania historii najnowszej oraz informacjami na temat konkursów, projektów adresowanych do szkół. Naczelna Dyrekcja również włączyła się w jego realizację. | |
| 20 lat wolności | http://www.sejm.gov.pl | Sejm Rzeczpospolitej Polskiej | Projekt związany z obchodami rocznicowymi roku 1989. Chronologiczny układ wydarzeń począwszy od 14 sierpnia 1980 (początek strajku w Stoczni Gdańskiej) aż do 10 października 1989 r. (ogłoszenie planu wicepremiera Balcerowicza), stanowi zapis najnowszej historii Polski. |
| Uczyć się z historii | http://uczyc-sie-z-historii.pl | Ośrodek KARTA | Platforma publikacji projektów edukacyjnych (realizowanych w szkołach i edukacji pozaszkolnej z młodzieżą) poświęconych historii Polski i jej sąsiadów w XX wieku. |
| Przystanek Niepodległość | http://www.muzhp.pl |
Muzeum Historii Polski | Coroczna impreza odwołująca się do rocznicy odzyskania niepodległości, która odbywa się w Warszawie. |
| Świadkowie Historii | http://swiadkowiehistorii.pl/ | Narodowe Centrum Kultury | Celem programu jest rozbudzenie zainteresowania historią najnowszą wśród uczniów i studentów, upowszechnianie wiedzy i umiejętności nt. historii mówionej przez działania edukacyjne, powiększanie internetowej kolekcji relacji świadków historii. |
| Kurs na Kulturę | ![]() |
Narodowe Centrum Kultury | Kurs na Kulturę to program skierowany do studentów, absolwentów i młodych pracowników naukowych. Program, którego motto brzmi „Ludzie, projekty, pomysły, rozwój” proponuje działania wiążące się z przedsiębiorczością, aktywnością zawodową i twórczą realizowaną w sektorze kultury. Istotą programu jest przygotowanie młodej, kompetentnej kadry, umiejętnie łączącej wyzwania artystyczne z realiami gospodarki rynkowej. Program wspiera rozwój sfery kultury, poprzez łączenie praktyki z inspiracją teoretyczną w postaci prac naukowych, które są popularyzowane dzięki konkursom. Jednocześnie, dzięki działaniom na rzecz przygotowania młodej i kompetentnej kadry program stara się aktywnie wspierać instytucje i podmioty sfery kultury. |
Więcej artykułów…
tel.(+48 22) 565-46-00, fax (+48 22) 565-46-14
email: ndap@archiwa.gov.pl







