-A
+A

Uncategorised

 

Wszystkich dziennikarzy zainteresowanych działalnością Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych

zapraszamy do kontaktu:

 

Dominika Borowik

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

tel. (22) 56 54 665

kom. 538 815 568

 

Strona ‘Dla mediów’ jest przeznaczona dla przedstawicieli prasy drukowanej, portali internetowych, stacji radiowych, kanałów telewizyjnych, blogerów oraz osób prowadzących kanały social media. Pisma o innej treści prosimy kierować na adres: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

This website is for representatives of the printed press, internet portals, radio and TV stations, bloggers and people running social media channels. Letters about other content should be sent to: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

 

IV Międzynarodowa Konferencja Programu UNESCO Pamięć Świata odbędzie się w Warszawie w dniach 18-21 maja 2011 r. i przebiegać będzie pod hasłem „Kultura – Pamięć – Tożsamość” (Culture – Memory – Identities). Wydarzenie zostało objęte patronatem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP, a za jego przygotowanie odpowiedzialne są trzy instytucje: Polski Komitet ds. UNESCO, Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych oraz Narodowe Centrum Kultury.

Konferencja ma stać się okazją do namysłu nad działaniami podejmowanymi w ramach Programu w szerszym kontekście zależności między kulturami, pamięcią i tożsamością oraz wyzwaniami współczesności, z jakimi owe zjawiska są powiązane. Zamiarem organizatorów jest zainicjowanie wśród uczestników konferencji dyskusji na temat inicjatyw poświęconych dziedzictwu ludzkości zachowanemu w formie dokumentów, dziedzictwu niematerialnemu oraz kulturowej różnorodności.

W programie konferencji zaplanowano wykład inaugurujący, sesje plenarne oraz równoległe sesje panelowe. W gronie referentów znaleźli się najwybitniejsi eksperci reprezentujący środowiska naukowe i instytucje pamięci z całego świata. Obrady toczyć się będą w języku polskim, angielskim i francuskim. Organizatorzy zapewniają tłumaczenie.

Uzupełnieniem konferencji będzie atrakcyjny program kulturalny. W trakcie pobytu w Warszawie uczestnicy konferencji będą mieli możliwość zapoznania się z polskimi obiektami wpisanymi na Światową Listę Programu, zwiedzając poświęconą im wystawę plenerową oraz poprzez bezpośredni kontakt z wybranymi dokumentami podczas wizyty w czterech warszawskich instytucjach: Bibliotece Narodowej, Żydowskim Instytucie Historycznym, Archiwum Głównym Akt Dawnych oraz Narodowym Instytucie Fryderyka Chopina. Planowana jest także organizacja innych wydarzeń towarzyszących, w tym zwiedzanie Zamku Królewskiego w Warszawie oraz projekcja filmu na temat zniszczenia Warszawy w 1944 r.

Osoby zainteresowane udziałem w konferencji zapraszamy od 1 lutego 2011 r. do rejestracji na stronie konferencji. Dzięki objęciu konferencji mecenatem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego udział w konferencji oraz imprezach towarzyszących jest całkowicie bezpłatny.

On 23 December 2010 "NATIONAL ARCHIVES STRATEGY FOR THE YEARS 2010 - 2020" was proclaimed by the General Director of State Archives.

The content of the Strategy of the State Archives for the years 2010 - 2020 is available for download here.

 

 

Wystawy, filmy, spotkania z ciekawymi ludźmi, warsztaty i konkursy to jedne z wielu atrakcji przygotowanych w tym roku przez archiwa państwowe w całej Polsce z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów.

Międzynarodowy Dzień Archiwów został ustanowiony podczas 16. Międzynarodowego Kongresu Archiwów w Kuala Lumpur na pamiątkę utworzenia 9 czerwca 1948 r. w Paryżu Międzynarodowej Rady Archiwów - organizacji pozarządowej, mającej na celu m.in. rozwój i ułatwienie dostępu do światowych zasobów archiwalnych. Obecnie Rada zrzesza około 1400 instytucji ze 199 krajów świata. Tego dnia archiwa na całym świecie przypominają o swojej misji i znaczeniu dla zbiorowej pamięci narodów i społeczeństw.

W dniach 7-10 czerwca w większości archiwów państwowych, w ponad 20 miastach Polski, odbywać się będą Dni Otwarte. Będzie można oglądać wystawy, filmy, uczestniczyć w prezentacjach, spotkaniach i konkursach. W tych dniach w archiwach będą odbywały się warsztaty genealogiczne oraz z zabezpieczania i czytania dokumentów. To jedna z niewielu okazji, aby zwiedzić archiwum od zaplecza, zobaczyć magazyny, w których spoczywają najcenniejsze archiwalia, zajrzeć do pracowni digitalizacji dokumentów.

Zapraszamy serdecznie. Wstęp jest wolny.

Zapraszamy do zapoznania się z programem zamieszczonym poniżej. Szczegółowych informacji prosimy szukać na stronach internetowych poszczególnych archiwów.

 

"Archiwa w Polsce i na świecie, dzięki wielkiemu postępowi technicznemu i pogłębiającej się demokratyzacji stosunków społecznych, stają się z każdym dniem bliższe milionom osób zainteresowanych historią swego kraju, regionu, miasta, wsi czy też – na wielką już skalę – swą genealogią. Interesuje wiele osób także dostęp do informacji o funkcjonowaniu państwa i poszczególnych miejscowości. Archiwiści w tych warunkach, poszerzając możliwości wykorzystywania swych zbiorów, głównie dzięki digitalizacji i Internetowi, stawiają przed sobą nowe, trudne zadania.

Organizując w dniach 7 – 10 czerwca Dni Otwarte Archiwów pragniemy zaprezentować nasze zbiory i formy działalności, a także udzielać praktycznych porad, dotyczących sposobów gromadzenia dokumentów rodzinnych i instytucji oraz organizacji społecznych. Pomagać będziemy w odczytywaniu zapisów z odległej przeszłości i doradzać, jak przygotować się i prowadzić we własnym zakresie badania historyczne.

Serdecznie zapraszając w tych dniach do Archiwów Państwowych wyrażam przekonanie, że wizyty w nich zapadną na długo w Państwa pamięci, przyczyniając się do powstania nowych zainteresowań."

Prof. Władysław Stępniak
Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych

Rozmowa na antenie Programu I Polskiego Radia z zastępcą Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych Andrzejem Biernatem na temat obchodów Międzynarodowego Dnia Archiwów. Posłuchaj

Relacja "Kroniki waw.pl" z IV Warszawskiego Pikniku Archiwalnego. Zobacz

 

 

Archiwum Państwowe w Białymstoku

9 czerwca w godz. 10.00-16.00 odbędzie się Dzień Otwarty. W programie: wystawa najcenniejszych zbiorów, pokazy multimedialne połączone z prelekcjami dotyczącymi zasobu i historii Archiwum oraz prowadzenia badań genealogicznych. Pracownicy będą oprowadzać po budynku Archiwum oraz udzielać informacji dotyczących dokumentacji osobowej i płacowej, niepaństwowego zasobu archiwalnego, udostępniania oraz genealogii. Odwiedzający w prezencie otrzymają wydawnictwa Archiwum.

Archiwum Państwowe w Bydgoszczy

10 czerwca odbędzie się otwarcie wystawy „Zbiory audiowizualne w zasobie Archiwum Państwowego w Bydgoszczy jako źródło do dziejów regionu”.

Będzie można zobaczyć między innymi najstarsze fotografie Bydgoszczy oraz zbiory fotografii i nagrań Towarzystwa Gimnastycznego Sokół, dokumentację życia rodzinnego z archiwów rodzinno-majątkowych, archiwa fotograficzne i dźwiękowe PZPR oraz organizacji społeczno-zawodowych PRL, zbiór fotografii Bydgoskiego Towarzystwa Fotograficznego, dokumentację działalności artystycznej, prasowe archiwum fotograficzne dziennika Ilustrowany Kurier Polski, dokumentację Rozgłośni Polskiego Radia w Bydgoszczy, fotografie lotnicze i fotomapy. Odbędzie się także prezentacja nagrań dźwiękowych i filmowych oraz wystawa sprzętu fotograficznego i fonograficznego ze zbiorów prywatnych.


Archiwum Państwowe w Częstochowie

Od 7 czerwca na stronie www.apczestochowa.pl można oglądać wystawę pt.„Archiwum z humorem”, prezentującą dokumenty z zasobu Archiwum, zawierające zabawne opisy różnych zdarzeń i sytuacji z życia Częstochowy i okolic na przestrzeni wieków.

W telewizji „Orion” 26 maja został wyemitowany wywiad z pracownikiem Archiwum Ewą Dubaj, która przybliży działalność Archiwum. 9 czerwca ukaże się reportaż pt. „Z kamerą w Archiwum” ukazujący codzienną pracę archiwistów i działalności instytucji. Materiały będą dostępne na stronie www.tvorion.pl

 

Archiwum Państwowe w Kaliszu

Archiwum przygotowało prezentację internetową pt. "Międzynarodowy Dzień Archiwów". Obok pochodzącego z XIX wieku skorowidza archiwum powiatu kaliskiego i wykazu akt archiwum Magistratu w Krotoszynie z 1907 r. można zobaczyć m.in. kopie aktów urodzenia Marii Dąbrowskiej i bł. Michała Kozala, a także fotografie przedstawiające kolejne siedziby Archiwum. Zobacz wystawę

Archiwum Państwowe w Kielcach

Z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów instytucja zorganizowała konkurs genealogiczny pt.„Moja Rodzina”. Brali w nim udział uczniowie szkół podstawowych oraz gimnazjów. Wpłynęło 55 prac. Konkurs został zorganizowany we współpracy ze Stowarzyszeniem Archiwistów Polskich oraz Świętokrzyskim Towarzystwem Genealogicznym ŚWIĘTOGEN. Rozstrzygnięcie i wręczenie nagród odbędzie się 18 czerwca.


altArchiwum Państwowe w Koszalinie

9 czerwca, w godz. 12.00-15.00 odbędzie się Dzień Otwarty pt. „Archiwista w satyrze”.

Oprócz pracowni naukowej i pracowni digitalizacji oraz niedostępnych na co dzień magazynów archiwalnych i podziemi Archiwum, goście będą mogli zobaczyć „dokumenty z humorem” wybrane z zasobu koszalińskiego Archiwum oraz wystawę „Archiwum w karykaturze”. Gościem specjalnym będzie autor satyrycznych rysunków Bogusław Małusecki, kierownik gliwickiego oddziału Archiwum Państwowego w Katowicach, który podzieli się swoimi archiwalnymi doświadczeniami. Odbędzie się także wręczenie nagród laureatom konkursu tygodnika „Teraz Koszalin” na najpiękniejsze zdjęcia oraz prezentacja materiałów multimedialnych z tegorocznej edycji Nocy Muzeów.

 

 

Archiwum Narodowe w Krakowie

8 czerwca w godz. 12.00-19.00 w siedzibie Archiwum przy ul. Siennej 16 prezentowany będzie oryginał aktu lokacyjnego miasta Krakowa z 5 czerwca 1257 r. Więcej informacji

alt

Archiwum Państwowe w Lesznie

7 czerwca o godz. 16.00 odbędzie się otwarcie wystawy najciekawszych dokumentów - planów, map, plakatów, obwieszczeń i fotografii - ukazujących historię południowo-zachodniej Wielkopolski.

O godz. 17.00 odbędzie się prelekcja poświęcona 75-leciu żużlowego Klubu Unia Leszno. Prelekcji towarzyszyć będzie wystawa prezentująca plakaty, afisze, programy zawodów, protokoły zebrań, m.in. z zebrania organizacyjnego klubu w 1938 roku. PROGRAM

 

 

Archiwum Państwowe w Lublinie

7 czerwca odbędzie się Dzień Otwarty, podczas którego można będzie wziąć udział w wycieczkach po Archiwum oraz w warsztatach genealogicznych. Wprogramie także wystawa pt.„Galeria Jezuicka 13. Archiwum Light”, wzbogacona rysunkami satyrycznymi pracownika archiwum J. Kusa oraz pokazy multimedialne. Całość uświetni pokaz filmu „Album rodzinny” oraz wystawa poświęcona powstaniu styczniowemu „Mors sola victris, gloria victis".

7 czerwca swoje podwoje otworzy także oddział w Kraśniku Archiwum Państwowego w Lublinie, w którym odbywać się będą warsztaty genealogiczne, pokazy dawnych technik pisania dla najmłodszych, wystawa rysunków satyrycznych oraz projekcja filmu pt. „Dwa oblicza Porytowego Wzgórza”. Planowana jest także wystawa plenerowa pt. „Harcerstwo w Kraśniku wczoraj i dziś" zorganizowana we współpracy z ZHP.

8 czerwca w ramach Nocy Kultury, podczas której szereg lubelskich instytucji otwiera nocą swe podwoje, na dziedzińcu Archiwum Państwowego w Lublinie odbędzie się pokaz multimedialny archiwaliów, audycji radiowych oraz filmów m.in. klasyki kina niemego z muzyką na żywo. Ponadto będzie można zobaczyć wystawy "Galeria Jezuicka 13. Archiwum Light" i "Mors sola victris, gloria victis", pokaz filmu "Album rodzinny", wziąć udział w konkursie wiedzy, zwiedzić siedzibę Archiwum.

10 czerwca oddział w Chełmie archiwum lubelskiego zaprasza na wycieczki, pokazy dokumentów i film pt.„Najzabawniejsze polskie kroniki filmowe lata 70-te”. Szczegółowy program


Archiwum Państwowe w Łodzi

Z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów łódzkie Archiwum zaprasza od 7 czerwca do oglądania prezentacji internetowej pt. "Archiwum Państwowe w Łodzi. Wczoraj i dziś".

Archiwum Państwowe w Olsztynie

8 czerwca w godz. 10.00 – 17.00 w siedzibie archiwum odbędzie się Dzień Otwarty pod hasłem „Przeszłość zapisana w dokumencie”. Uczestnicy będą mieli okazję uczestniczyć w wykładach połączonych z prezentacjami, zwiedzić wystawy, w tym dwie przygotowane specjalnie z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów. Zwiedzać będzie można także budynek archiwum, pracownie specjalistyczne i magazyny. PROGRAM


Archiwum Państwowego w Piotrkowie Trybunalskim

9 czerwca w godz. 10.00-15.00 odbędzie się Dzień Otwarty pt. „Archiwa Państwowe – dziedzictwo, teraźniejszość, przyszłość”. Archiwum zaprezentuje m.in. najciekawsze dokumenty ze swojego zasobu.

Archiwum Państwowe w Płocku

7 czerwca w godz. 9.00-14.00 odbywać się będzie Rejonowy Konkurs Historyczny „Źródła historyczne bogactwem kulturowym narodu” dla uczniów gimnazjów z terenu Płocka oraz powiatów: płockiego, sierpeckiego i gostynińskiego. Celem konkursu jest rozwijanie umiejętności analizy i interpretacji tekstu źródłowego, które są przydatne między innymi przy rozwiązywaniu gimnazjalnego testu humanistycznego z historii i wiedzy o społeczeństwie.

Patronat nad konkursem objęli: prezydent miasta Płocka, starosta płocki, starosta sierpecki i starosta gostyniński. Współorganizatorami są: Stowarzyszenie Archiwistów Polskich Oddział w Płocku, Gimnazjum nr 3 im. Jana Pawła II w Płocku.


Archiwum Państwowe w Poznaniu

7 czerwca o godz. 16.00 w siedzibie Archiwum odbędzie się otwarcie wystawy pt. „Hipolit Cegielski i jego dzieło”. Na wystawie będzie można zobaczyć oryginalne materiały archiwalne z zasobu Archiwum, ukazujące Hipolita Cegielskiego jako przedsiębiorcę i współtwórcę pracy organicznej oraz jego dorobek jako filologa. Wystawa będzie czynna do 30 września. Dostępna będzie także na stronie www.poznan.ap.gov.pl Plenerową wersję wystawy będzie można oglądać na Starym Rynku w Poznaniu do 31 sierpnia.

O godz. 17.00 w ratuszu poznańskim odbędzie się rozdanie nagród w Konkursie Fotograficznym dla Fotografów Amatorów pt. „Międzynarodowy Dzień Archiwów - 2013”. Więcej informacji

Następnie, podczas „Popołudnia z dokumentem” odbędzie się spotkanie nt.„Hipolit Cegielski – w 200 rocznicę urodzin”, podczas którego będzie można obejrzeć archiwalia i eksponaty muzealne oraz wysłuchać wykładów przybliżających postać Hipolita Cegielskiego. Honorowym gościem będzie Zofia Cegielska-Doerffer - prawnuczka Hipolita Cegielskiego. Współorganizatorem jest Muzeum Historii Miasta Poznania, partnerem Towarzystwo im. Hipolita Cegielskiego w Poznaniu.

8 czerwca w godz. 8.00 -11.00 na boisku Młodzieżowego Ośrodka Sportowego w Poznaniu przy ul. Gdańska 1 odbędzie się drugi turniej piłki nożnej ARCH-FOOTBALL POZNAŃ 2013. Wezmą w nim udział przedstawiciele Archiwum Państwowego w Poznaniu i w Lesznie, Archiwum Archidiecezjalnego w Poznaniu, Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu oraz Biblioteki Głównej UAM w Poznaniu. Pierwsza edycja turnieju odbyła się w 2012 r., jako impreza towarzysząca Mistrzostwom Europy w Piłce Nożnej. Wówczas zwyciężyła drużyna Archiwum Państwowego.

Archiwum Państwowe w Rzeszowie

Z okazji Międzynarodowego Dnia Archiwów przygotowało wystawę internetową, dostępną na stronie www.rzeszow.ap.gov.pl, na której zaprezentowało najcenniejsze pergaminy ze swojego zasobu, a także mapy okolicznych miejscowości i projekty techniczne budynków.


Archiwum Państwowe w Siedlcach

W siedzibie Archiwum można oglądać wystawę pt. „Ze skarbca Archiwum Państwowego w Siedlcach”, na której zaprezentowano najciekawsze archiwalia z zasobu siedleckiej placówki od XVIII do XX wieku oraz XIX - wieczne książki z archiwalnej biblioteki.


Archiwum Państwowe w Suwałkach

9 czerwca w godz. 9.00 -16.00 i 10 czerwca w godz. 8.00 -15.00 odbędą się Dni Otwarte pt. „O naszych przodkach w internecie i w archiwaliach”. W programie między innymi: warsztaty genealogiczne, prezentacja archiwaliów przydatnych do badań genealogicznych i biograficznych, wystawa „Aleksandra Piłsudska i Suwałki", pokaz filmów: „Warszawa – Paryż Północy” o powstawaniu filmu „Warszawa 1935” i „Wolontariuszka”, lekcje historyczno-archiwalne dla młodzieży szkolnej połączone ze zwiedzaniem wystaw.


Archiwum Państwowe w Szczecinie

9 czerwca odbędzie się Dzień Otwarty pt. „Archeion znaczy...”. Pracownicy Archiwum będą odpowiadali na pytania dotyczące wszelkich aspektów działalności archiwów, czytania dokumentów i opieki nad nim. Szczecinianie będą mogli wziąć udział w warsztatach poświęconych zabezpieczaniu dokumentu, a także paleografii i neografii, podczas których archiwiści będą pomagać w odczytywaniu archiwaliów. Odbędą się także projekcje filmów o szczecińskim archiwum oraz prezentacja najciekawszych dokumentów. Spotkaniu towarzyszyć będzie ekspozycja prezentująca proces konserwacji książki oraz kiermasz książek historycznych Wydawnictwa "Dokument" Archiwum Państwowego w Szczecinie.


Archiwum Państwowe w Toruniu

9 czerwca w godz. 10.00-16.00 odbędzie się wystawa o genealogii pt. „Kim jesteśmy? Skąd pochodzimy? Dokąd zmierzamy?”, na której, obok akt metrykalnych, będzie można zobaczyć mniej znane rodzaje źródeł: karty meldunkowe, herbarze, księgi rodowe, a także genealogię rodu Coyen, herbarz Dachnowskiego oraz dyplomy i wstęgi pamiątkowe.


Warszawa

altObchody Międzynarodowego Dnia Archiwów odbędą się w Warszawie 8 czerwca w ramach IV Warszawskiego Pikniku Archiwalnego. Tematem przewodnim tegorocznej edycji jest edukacja, wychowanie i harcerstwo. W godz. 10.00-17.00 między innymi w Pałacu Staszica przy ul. Nowy Świat 72 i w Pałacu Raczyńskich przy ul. Długiej 7 będzie można oglądać wystawy, prezentacje multimedialne, filmy oraz uczestniczyć w spotkaniach i konkursach przygotowanych przez 24 stołeczne instytucje nauki i kultury. Atrakcją będzie terenowa gra miejska z użyciem technologii GPS oraz przejażdżki omnibusem konnym.

PROGRAM PIKNIKU do pobrania

Scenariusz i instrukcja uruchomienia gry terenowej

Inicjatorami Pikniku są: Polska Akademia Nauk Archiwum w Warszawie i Polskie Towarzystwo Archiwalne.

Honorowy patronat nad Piknikiem objął Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Bronisław Komorowski.

Patronat merytoryczny sprawuje Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych Władysław Stępniak.


W siedzibie Archiwum Głównego Akt Dawnych przy ul. Długiej 7 zaprezentują się archiwa państwowe: Archiwum Akt Nowych, Archiwum Państwowe m.st. Warszawy, Archiwum Państwowe Dokumentacji Osobowej i Płacowej, Narodowe Archiwum Cyfrowe. Będzie można obejrzeć wystawy pt. „Edukacja doby staropolskiej”, „Być dzieckiem…” i „Harcerstwo w Milanówku”. O godz. 13.30 odbędzie się wernisaż fotografii Warszawy z zasobu Narodowego Archiwum Cyfrowego, wybranych przez czytelników „Gazety Stołecznej”. Odbędą się także spotkania między innymi z pisarką Marią Szypowską pt. „Młodzież w kręgu tajemnic dawnej Warszawy” (godz. 14.00) oraz Krzysztofem Jaszczyńskim i Ryszardem Mączewskim z Fundacji Warszawa1939.pl, którzy opowiedzą o Warszawie Zośki, Rudego i Alka, bohaterów książki „Kamienie na szaniec”. Będą działały punkty informacyjne, w których pracownicy archiwów będą radzić jak zabezpieczyć archiwum rodzinne oraz jak szukać dokumentacji pracowniczej. Archiwum Państwowe m.st. Warszawy będzie prowadzić konkurs wiedzy, w którym nagrodami będą książki i przejażdżki omnibusem konnym.

PROGRAM PIKNIKU w Pałacu Raczyńskich, siedzibie Archiwum Głównego Akt Dawnych, ul. Długa 7

PREZENTACJE I SPOTKANIA:

10. 30 – film o Archiwum Państwowym Dokumentacji Osobowej i Płacowej w Milanówku oraz Pracowni Masowej Konserwacji Archiwaliów (z wprowadzeniem dyrektor Jolanty Louchin)
11.15 – wykład dyrektora Archiwum Akt Nowych Tadeusza Krawczaka pt. „Od skautingu do Solidarności Walczącej – wychowanie młodzieży do Niepodległości” oraz pokaz filmu dokumentalnego o ZHP pt. „Służba Polsce zaszczytem jest” (we współpracy z Ośrodkiem Dokumentacji i Zbiorów Programowych TVP)
12.00 - prezentacja multimedialna pt. „Skanowanie Metryki Koronnej” Archiwum Głównego Akt Dawnych i Polskiego Towarzystwa Heraldycznego
12.30 - prezentacja multimedialna nt. „Edukacja i wychowanie w zbiorach Archiwum Państwowego m.st. Warszawy”
13.30 – otwarcie wystawy pt. „Warszawa na fotografiach z Narodowego Archiwum Cyfrowego wybranych przez czytelników Gazety Wyborczej”
14.00 – spotkanie z pisarką Marią Szypowską pt. „Młodzież w kręgu tajemnic dawnej Warszawy” (prowadzi Ewa Kielak-Ciemniewska, redaktor naczelna miesięcznika „Stolica”)
15.00 – „Warszawa Zośki, Rudego i Alka” - spotkanie z Krzysztofem Jaszczyńskim i Ryszardem Mączewskim z Fundacji Warszawa1939.pl

WYSTAWY:

„Harcerstwo w Milanówku” - wystawa Archiwum Państwowego Dokumentacji Osobowej i Płacowej w Milanówku
„Być dzieckiem…” - wystawa Archiwum Państwowego m.st. Warszawy
„Edukacja doby staropolskiej” - wystawa Archiwum Głównego Akt Dawnych
„Konstytucja 3 maja” - pokaz filmu i dokumentów multimedialnych
„Warszawa na fotografiach z Narodowego Archiwum Cyfrowego wybranych przez czytelników Gazety Wyborczej”

KONKURS z NAGRODAMI KSIĄŻKOWYMI zorganizowany przez Archiwum Państwowe m.st. Warszawy

PUNKTY INFORMACYJNE I PORADNIKOWE:

Jak zabezpieczyć archiwum rodzinne - Archiwum Głównego Akt Dawnych i Stowarzyszenie Miłośników Dawnych Dokumentów „Archivum Patrae” (godz. 11-14)
Jak szukać dokumentacji pracowniczej? - Archiwum Państwowe Dokumentacji Osobowej i Płacowej w Milanówku

STOISKO WYDAWNICTWA DIG

Na Krakowskim Przedmieściu 64, przed siedzibą Wspólnoty Polskiej, odbędzie się wystawa pt.„Od skautingu do Solidarności Walczącej – wychowanie młodzieży do Niepodległości”, przygotowana przez Archiwum Akt Nowych

Między Pałacem Staszica i Pałacem Raczyńskich będzie kursował omnibus konny z przewodnikiem. Bilety na przejażdżkę omnibusem można uzyskać na stoisku Archiwum Państwowego m.st. Warszawy (na 1 piętrze Pałacu Raczyńskich) i Stołecznego Biura Turystyki (na 1 piętrze Pałacu Staszica).

8 czerwca w Warszawie na stadionie Polonii Warszawa przy ulicy Konwiktorskiej 6 w rocznicę Euro 2012 odbędą się Mistrzostwa Warszawy Instytucji Kultury w piłce nożnej. Udział wezmą reprezentacje archiwów warszawskich (Archiwum Głównego Akt Dawnych, Narodowego Archiwum Cyfrowego i Archiwum Akt Nowych) oraz mołdawskich archiwistów. Więcej informacji www.muzeumsportu.waw.pl

Archiwum Państwowe we Wrocławiu

9 czerwca w godz. 14.00-19.00 odbędzie się Dzień Otwarty pt. „Archiwum, otwórz się!”.

Pracownicy Archiwum będą oprowadzać po magazynach archiwalnych i pracowni kartograficznej. Odbędzie się prezentacja procesu mikrofilmowania oraz digitalizacji akt i map, a goście będą mieli możliwość samodzielnego skanowania własnych dokumentów i zdjęć rodzinnych pod okiem specjalisty. Odbędzie się także pokaz urządzeń i technik konserwacji archiwaliów oraz warsztaty z zabiegów konserwatorskich dokumentów rodzinnych. Dzieci będą mogły samodzielnie wykonywać pamiątkowe pieczęcie z wykorzystaniem tłoków pieczętnych ze zbiorów Archiwum. Można będzie także obejrzeć prezentację multimedialną o historii i zasobie Archiwum, filmy o przebiegu epidemii ospy w 1963 r. we Wrocławiu i o historii gazownictwa na Dolnym Śląsku. Odbędzie się także pierwsza publiczna prezentacja albumu o przedwojennym Wrocławiu, niedawno przekazanym przez Archiwum Miejskie w Getyndze. Będzie działał punkt informacyjny na temat przechowywania i zarządzania współczesną dokumentacją oraz o miejscach przechowywania dokumentacji płacowo-osobowej niezbędnej dla celów emerytalno-rentowych.

Oddział w Jeleniej Górze Archiwum Państwowego we Wrocławiu zaprasza 9 czerwca w godzinach 14.00-19.00 do swojej siedziby na Dzień Otwarty.

Oddział w Kamieńcu Ząbkowickim Archiwum Państwowego we Wrocławiu zaprasza 9 czerwca na Dzień Otwarty.

Oddział w Legnicy Archiwum Państwowego we Wrocławiu zaprasza w dniu 9 czerwca w godz. 14.00 - 19.00.


Archiwum Państwowe w Zamościu

9 czerwca, na Rynku Solnym odbędzie się otwarcie wystawy fotografii ze zbiorów Archiwum pt. „Tamten Zamość”. Można będzie zobaczyć zdjęcia Starego Miasta sprzed pół wieku i okolic oraz zdjęcia fotografika Józefa Dudy wykonane podczas renowacji ratusza z niedostępnej już później najwyższej części wieży.

 

Prosimy o nadsyłanie uwag i uzupełnień na adres: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
Informacji udziela: Anna Belka, NDAP, tel. 22 5654655, Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript. i Grzegorz Mędykowski, NDAP, tel. 22 565 46 27, Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
 

95-lecie dekretu o archiwach

i działalność współczesnej sieci archiwów państwowych w Polsce


Dnia 7 lutego 1919 roku Naczelnik Państwa Józef Piłsudski podpisał dekret o organizacji archiwów państwowych i opiece nad archiwaliami. Dokument ten określił misję współczesnej państwowej służby archiwalnej, którą jest trwałe zachowanie świadectw przeszłości i zapewnienie do nich powszechnego dostępu.


Ukazanie się dekretu archiwalnego już w pierwszych miesiącach odbudowującego się państwa polskiego oznaczało uznanie potrzeby posiadania i dostępu do dokumentacji za istotną i pilną. Sprzyjać miał temu scentralizowany model zarządzania służbą archiwalną, przyjęty w większości państw europejskich. Władzę nad archiwami państwowymi powierzono Ministrowi Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, którą sprawował za pośrednictwem Wydziału Archiwów Państwowych. Już w pierwszym rozdziale dekretu, w którym określano zadania Wydziału, obok opieki nad zbiorami instytucji publicznych, wskazano działania na rzecz odzyskania dokumentacji wywiezionej przez państwa zaborcze i ratowanie zbiorów archiwalnych, które pozostały na ziemiach polskich, bez względu na rodzaj ich własności (m.in. instytucji prywatnych, archiwów rodowych i kościelnych).


Status archiwów państwowych zyskało 5 archiwów centralnych z siedzibami w Warszawie: Archiwum Główne Akt Dawnych, Archiwum Akt Dawnych, Archiwum Skarbowe, Archiwum Oświecenia i Archiwum Wojskowe (przekształcone w 1930 r. w Archiwum Akt Nowych). Archiwa państwowe powstały także w Lublinie, Piotrkowie, Płocku i we Lwowie. W 1939 r. państwową sieć archiwalną tworzyło 18 archiwów.


Archiwa państwowe otrzymały prawo przechowywania akt i dokumentów związanych z działalnością organów państwa polskiego, władz kościelnych, wyznaniowych, instytucji oraz korporacji publicznych i prywatnych. Zostały także upoważnione do gromadzenia wszelkiego rodzaju zabytków rękopiśmiennych dotyczących dziejów państwa i narodu polskiego. Dekret nakładał na archiwa państwowe obowiązek prowadzenia działalności naukowej i wydawniczej w zakresie popularyzacji źródeł historycznych oraz służenia administracji i obywatelom.


Okres II wojny światowej przyniósł ogromne straty w zasobach archiwalnych. Najbardziej ucierpiały archiwa w Warszawie tracąc 95% zasobu. Prawie całkowicie zostały zniszczone wszystkie archiwa centralne i Archiwum Miasta Stołecznego Warszawy. Znacznie ucierpiały zbiory m.in. w Poznaniu i Płocku.

Po II wojnie światowej odtworzono sieć archiwów. Włączono do niej archiwa znajdujące się na terenach b. Rzeszy Niemieckiej przyłączonych do Polski, ale także powołano tam nowe państwowe placówki archiwalne. Poza granicami kraju pozostały, posiadające cenne zasoby, archiwa w Grodnie, Wilnie i Lwowie.


Dziś sieć archiwów państwowych tworzy 30 archiwów o zasięgu regionalnym i 3 archiwa centralne z siedzibami w Warszawie. Są to: Archiwum Główne Akt Dawnych - przechowujące akta władz centralnych wytworzone do 1918 r., Archiwum Akt Nowych - gromadzące akta wytworzone po 1918 roku przez władze centralne, instytucje i stowarzyszenia o charakterze ogólnopolskim oraz spuścizny po wybitnych działaczach politycznych i społecznych oraz Narodowe Archiwum Cyfrowe - przechowujące dokumentację foto- i fonograficzną oraz filmową powstałą od początków XX w. Pełni ono również funkcję centrum kompetencji w zakresie digitalizacji materiałów archiwalnych oraz przechowuje w Centralnym Repozytorium Cyfrowym kopie elektroniczne digitalizowanych materiałów archiwalnych ze wszystkich archiwów państwowych.


Łączna wielkość zasobu polskich archiwów państwowych wynosi ponad 300 kilometrów bieżących akt. Tworzy go dokumentacja wytworzona przez władze i urzędy państwowe, instytucje wymiaru sprawiedliwości, administracje i instytucje samorządowe, organizacje oświatowe, wyznaniowe oraz społeczne, przedsiębiorstwa przemysłowe i instytucje gospodarcze, archiwa rodzin i majątków ziemskich oraz spuścizny osób prywatnych. Do szczególnych zadań archiwów państwowych należy sprawowanie nadzoru nad prawidłową selekcją dokumentów w urzędach i instytucjach, zanim trafią one do archiwów państwowych.


Archiwa państwowe gromadzą, porządkują i konserwują dokumenty oraz udostępniają je wszystkim zainteresowanym. Obecnie największą grupę odbiorców usług archiwów państwowych stanowią urzędy oraz obywatele dążący do uregulowania spraw własności, odszkodowawczych i emerytalnych. Z dokumentacji korzystają także zawodowi historycy oraz osoby zajmujące się badaniem np. historii swojej rodziny. Archiwa pełnią przy tym funkcję urzędów wiary publicznej. Z tego tytułu są uprawnione do wydawania zaświadczeń, uwierzytelnionych odpisów i wyciągów z przechowywanych materiałów archiwalnych.


Opiekę nad narodowym zasobem archiwalnym i kierownictwo nad państwową siecią archiwalną, w imieniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, sprawuje Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych. Obecnie funkcję tę pełni dr hab. Władysław Stępniak.


Choć zadania państwowej służby archiwalnej nie zmieniają się od lat, tak, głównie dzięki rozwojowi technologii teleinformatycznych, zmienia się skala i możliwości ich realizacji, szczególnie w zakresie udostępniania zbiorów w Internecie.


W ostatnich latach zasoby cyfrowych kopii archiwaliów znacznie się zwiększyły – podczas gdy w 2009 r. wynosiły 2,1 mln, tak na koniec 2011 r. ok. 15,5 mln, aby w 2012 r. osiągnąć 27 mln. Rekordowy okazał się rok 2013 roku, w którym archiwa państwowe wykonały ponad 15 mln cyfrowych kopii stron materiałów archiwalnych. Tak szybkie tempo możliwe jest między innymi dzięki realizacji „Programu digitalizacji materiałów archiwalnych”, wprowadzonemu przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych oraz udziałowi archiwów państwowych w Wieloletnim Programie Kultura + Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.


Zdigitalizowane zbiory są sukcesywnie zamieszczane w Internecie. W styczniu 2014 r. liczba skanów dokumentów udostępnionych w serwisie szukajwarchiwach.pl przekroczyła 9 milionów. Eletroniczne kopie dokumentów z zasobu archiwów państwowych są także zamieszczane na stronach internetowych archiwów państwowych, bibliotek cyfrowych i w portalach dedykowanych środowiskom genealogicznym. Stawia to archiwa państwowe w czołówce krajowych instytucji, biorących udział w digitalizacji i upowszechnianiu zasobów publicznych w Internecie. Stale udoskonalane są także elektroniczne systemy ewidencjonowania zbiorów i informacji archiwalnej.


Digitalizacja prowadzona przez archiwa państwowe uwzględnia oczekiwania i preferencje różnych grup klientów archiwów, tj. urzędów, naukowców oraz osoby badające historię swoich rodzin i poszukujących dokumentów w sprawach urzędowych. W pierwszej kolejności skanowane są akta stanu cywilnego, ewidencje ludności, akta miast i gmin, księgi ziemskie i grodzkie, dokumentacja kartograficzna i geodezyjna. W serwisie szukajwarchiwach.pl dostępne są akta metrykalne i stanu cywilnego z XIX i XX w. z terenów działania archiwów państwowych m.in.: w Warszawie, Poznaniu, Częstochowie, Kaliszu, Krakowie, Lesznie, Lublinie, Łodzi, Zielonej Górze, Toruniu oraz, dodane ostatnio, pochodzące z archiwów państwowych w Siedlcach i Płocku. Oznacza to możliwość swobodnego dostępu m.in. do aktów urodzin, ślubów i zgonów sprzed 100 i więcej lat znajdujących się w setkach parafii i dotyczących tysięcy miejscowości w całej Polsce. Dodatkowo na stronie Archiwum Głównego Akt Dawnych można zapoznać się z aktami metrykalnymi tzw. zabużańskimi, powstałymi w latach 1590-1911 na terenach położonych na wschód od dzisiejszej granicy Polski.


W serwisie www.szukajwarchiwach.pl dostępne są także m.in. akta miast z okresu staropolskiego z zasobu Archiwum Państwowego w Poznaniu, dokumenty Biura Odbudowy Stolicy z zasobu Archiwum Państwowego m.st. Warszawy, akta Powstań Śląskich z zasobu Archiwum Państwowego w Katowicach, dokumenty Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Uchodźstwie z zasobu Archiwum Akt Nowych czy plany przedwojennych łódzkich kamienic z zasobu Archiwum Państwowego w Łodzi.


W miarę wzbogacania portalu o nowe materiały wzrasta zainteresowanie nimi i liczba użytkowników. W latach 2009-2013 liczba odsłon serwisu wyniosła ponad 40 mln, podczas gdy tylko w 2013 r. ponad 20 mln.


Zmieniają się także warunki przechowywania i udostępniania zbiorów w siedzibach archiwów państwowych. W 2013 roku powstały pierwsze od ponad pół wieku budynki archiwalne w Polsce zaprojektowane specjalnie w celu ochrony obiektów dziedzictwa dokumentacyjnego. Nowe siedziby archiwów państwowych w Gorzowie Wielkopolskim, Radomiu i Zielonej Górze zapewniają optymalne warunki dla przechowywania zbiorów oraz korzystania z dokumentacji. Mieszczą się w nich nowocześnie wyposażone czytelnie, pracownie konserwacji i digitalizacji akt oraz sale wystawowe i konferencyjne, pozwalające na prowadzenie działalności naukowej, edukacyjnej i popularyzacyjnej. Określają one wzorcowy standard instytucji archiwalnej - otwartej, funkcjonalnej, użytecznej, aktywnie uczestniczącej w życiu lokalnej społeczności.


Obecnie powstaje budynek archiwum w Bielsku-Białej, adaptowane są obiekty w Bolesławcu i Międzyzdrojach. W tym roku rozpocznie się także budowa archiwum w Rzeszowie. Trwają prace projektowe nowej siedziby Archiwum Narodowego w Krakowie i archiwum w Białymstoku. Przygotowywna jest koncepcja utworzenia Archiwum Narodowego RP w Warszawie, w którym znajdą się trzy archiwa centralne: Archiwum Główne Akt Dawnych, Archiwum Akt Nowych i Narodowe Archiwum Cyfrowe.


Ewenementem w skali europejskiej jest wprowadzona w 2011 roku możliwość samodzielnego wykonywania kopii dokumentów przez klientów archiwów przy użyciu własnych aparatów cyfrowych. Dodatkowo, zgodnie z programem modernizacji pracowni naukowych wprowadzonym przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych w 2012 roku, pracownie naukowe są sukcesywnie wyposażanie w profesjonalny sprzęt do samodzielnego kopiowania akt, pozwalający na zapisywanie kopii na własnych nośnikach lub przesyłanie ich pocztą elektroniczną.


Szybko zmieniająca się rzeczywistość, szczególnie w dziedzinie nowych technologii, stawia wyzwania także przed współczesną archiwistyką, wymagając ciągłego dostosowywania prawa do pojawiających się potrzeb i możliwości.


Działalność legislacyjna prowadzona przez Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych obejmuje opracowanie i opiniowanie aktów prawnych między innymi w zakresie zarządzania dokumentacją elektroniczną, udostępniania archiwaliów w Internecie oraz zwiększenia ochrony prywatnych zasobów archiwalnych jako części narodowego zasobu archiwalnego w związku z rosnącym znaczeniem sektora prywatnego w życiu publicznym.


Współpraca między archiwami państwowymi i podmiotami prywatnym, takimi jak firmy i organizacje społeczne, obok poradnictwa metodycznego, szkoleń i pomocy w zabezpieczeniu zbiorów obejmuje przejmowanie ich zasobów dokumentacyjnych do zasobu archiwów państwowych, by w przyszłości mogły służyć historykom. Działaniu temu towarzyszy hasło „Nie tylko państwo tworzy historię”. Przyświeca ono także kampanii społecznej „Archiwa rodzinne” podjętej w styczniu 2014 r. przez archiwa państwowe, której celem jest zachęcanie do tworzenia archiwów rodzinnych, w czym pomocne mają być punkty konsultacyjne uruchomione w ponad 30 miastach Polski.


Istotnym polem działania Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych jest współpraca międzynarodowa. W ostatnim czasie ponowiono kontakty z archiwami niemieckimi, rosyjskimi, ukraińskim i białoruskimi. Celem współpracy jest między innymi tworzenie wspólnych baz danych rozproszonych materiałach archiwalnych i udostępnianie ich w postaci zdigitalizowanej. Podczas wizyty w Polsce w listopadzie 2012 r. dyrektora Federalnej Agencji ds. Archiwów Rosji prof. Andrieja Artizowa omawiano również sprawy związane z rewindykacją materiałów archiwalnych, współpracą w zakresie tworzenia baz danych dokumentów dotyczących losów poległych Rosjan i Polaków w XX w. oraz możliwości kopiowania materiałów archiwalnych z zasobów rosyjskich. Prowadzane są rozmowy z Ukrainą na temat stworzenia wspólnych baz danych ksiąg metrykalnych, a także z Białorusią dotyczące wymiany i zintensyfikowania skanowania materiałów archiwalnych.


Jednym z ostatnich osiągnięć współpracy międzynarodowej są kolejne dwa wpisy polskich obiektów dziedzictwa dokumentacyjnego - traktatów pokojowych między Królestwem Polskim i Imperium Tureckim z zasobu Archiwum Głównego Akt Dawnych i zbiorów Biblioteki Polskiej i Muzeum Adama Mickiewicza w Paryżu - na listę programu UNESCO "Pamięć Świata". Obecnie na Liście znajduje się dwanaście obiektów polskiego dziedzictwa dokumentacyjnego, co stawia Polskę na trzecim miejscu pod względem ilości wpisanych obiektów.

Archiwa państwowe udzielają także wsparcia polonijnym placówkom kultury w zakresie ochrony i udostępniania posiadanych przez nie zbiorów archiwalnych. Od ponad 10 lat polscy archiwiści pomagają porządkować i ewidencjonować zbiory instytucji polonijnych, zabezpieczać je, digitalizować i udostępniać. Więcej informacji

Nie mniej ważna jest działalność naukowa i badawcza. Archiwa państwowe prowadzą projekty polegające na poszukiwaniu materiałów źródłowych w archiwach zagranicznych, organizowaniu forum wymiany wyników badań w postaci konferencji i publikacji. Tylko w 2012 r. archiwa państwowe opublikowały 317 wydawnictw, w tym ponad 70 książek. W 2013 r. tematem przewodnim było powstanie styczniowe w związku z jego 150. rocznicą. Ukazało się 12 książek o charakterze źródłowym poświęconych temu zagadnieniu, szczególnie w ujęciu regionalnym. W tym roku tematem przewodnim będzie I wojna światowa i wybory 1989 roku. W serii Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych planowane jest między innymi wydanie niepublikowanych pamiętników z okresu I wojny światowej.


Wyróżnić należy także działalność edukacyjną archiwów państwowych. Tylko w 2012 r. ponad 16 tys. uczniów i nauczycieli wzięło udział w warsztatach ukazujących możliwości wykorzystywania materiałów źródłowych w nauczaniu historii i prowadzeniu badań. Szczególną rolę archiwa państwowe odgrywają w badaniu historii miejscowej i regionalnej, dostarczając materiały na temat dziejów „małych ojczyzn”. Archiwa stają się również zapleczem naukowym dla ośrodków kształcenia, a także – szczególnie w mniejszych miejscowościach – animatorami życia naukowego i kulturalnego. W serwisie archiwalna.archiwa.gov.pl działa „Strefa edukacyjna”, która oferuje dostęp do różnorodnych materiałów archiwalnych, wystaw, prezentacji i scenariuszy lekcji. Archiwa prowadzą także działalność popularyzatorską. Tylko w 2012 r. organizowały lub współorganizowały 749 wystaw i prezentacji, z tego 424 dostępne są w Internecie.


Archiwa państwowe zabezpieczają interesy państwa i obywateli chroniąc i udostępniając dokumentację stanowiącą źródło ich praw i pamięci historycznej. Działalność ta wymaga szczególnej dbałości i odpowiedzialności. Dlatego pracownicy archiwów państwowych posiadać muszą kompetencje z zakresu historii, prawa, administracji, języków obcych, umiejętności odczytywania dokumentów rękopiśmiennych oraz zarządzania dokumentacją tradycyjną i elektroniczną, która stopniowo zastępuje dokument papierowy

ul.Rakowiecka 2D, 02-517 Warszawa
tel.(+48 22) 565-46-00, fax (+48 22) 565-46-14
email: ndap@archiwa.gov.pl