-A
+A

Uncategorised

5. Traktaty naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, XIV-XV w. Biblioteka Jagiellońska, 30-059 Kraków, Al. Mickiewicza 22 Zbiór średniowiecznych dzieł naukowych oobejmującychmapy, tablice astronomiczne, studia teoretyczne i komentarze. Traktaty (11 rękopisów) dotyczące geografii, matematyki i astronomii (1364-1493). Dzieła te, autorstwa profesorów uniwersytetu m.in. Bernarda Wapowskiego, Wojciecha z Brudzewa, Jana z Głogowa, Sędziwoja z Czechla, świadczą o dużym znaczeniu ośrodka krakowskiego dla rozwoju tych nauk w średniowieczu i renesansie. Traktaty są przykładem nowoczesnej myśli naukowej i obrazują szczególnie sprzyjający klimat, w którym mogła powstać rewolucyjna teoria heliocentryczna Mikołaja Kopernika m.in. studiującego na Uniwersytecie Jagiellońskim. Kryteria: 3, 4 i dwa uzupełniające. Traktaty: autentyczne i unikatowe, dobrze zachowane.  

4. Akta Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, XIV-XVIII w. Biblioteka Jagiellońska, 30-059 Kraków, Al. Mickiewicza 22 Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego, 31-008 Kraków, ul. św.Anny 6 Unikatowy przykład pełnej dokumentacji funkcjonowania w ciągu 500 lat uniwersytetu, który odegrał ogromnie ważną rolę kulturotwórczą w Rzeczpospolitej i krajach ościennych. Zespół ksiąg uniwersyteckich ukazujących funkcjonowanie uniwersytetu w Krakowie założonego w 1364 r. przez króla Kazimierza Wielkiego. Obejmują one spisy studentów (1400-1795) i absolwentów, rejestry wykładów oraz akty prawne dotyczące działania uniwersytetu (dokumenty rektorskie), księgi rachunkowe, spisy ważniejszych wydarzeń oraz własne wpisy gości (1574-1983), w tym najbardziej prominentnych osób (m.in. cesarza Austrii- Franciszka Józefa I, generała Tadeusza Kościuszki - bohatera walk o niepodległość Polski i Stanów Zjednoczonych Ameryki, papieży- Piusa XI i Jana Pawła II). Oryginał aktu fundacyjnego Uniwersytetu Jagiellońskiego z 1364 r. nie zachował się, natomiast jego kopia znajduje się w Archiwum uniwersyteckim i jako pierwszy dokument wiąże się z pozostałymi znajdującymi się w bibliotece uniwersytetu. Kryteria: 2, 3, 4 i dwa uzupełniające. Dokumenty: autentyczne i unikatowe. Dobry stan zachowania.  

3. Archiwum miasta Krakowa, XIII-XVIII w. Archiwum Państwowe m. Krakowa, 30-960 Kraków, ul. Sienna 16 Archiwum miejskie będące źródłem podstawowych informacji o dziejach miasta, które od XIII do XVII w. było jednym z głównych ośrodków życia gospodarczego i kulturalnego Europy i jest wpisane na światową listę dziedzictwa kulturalnego i naturalnego. 270 dokumentów przedstawiających przywileje i statuty miasta oraz księgi miejskie (3009 jednostek archiwalnych).Obejmują one m.in.księgi rady, ławy i wójta, kopiarze, rachunkowe, podatkowe i celne pochodzące z kancelarii miasta Krakowa. Unikatem w Europie środkowowschodniej jest księga miejska (1300-1375) zawierająca wszystkie świadectwa administracji miasta tego okresu. Całość począwszy od oryginalnego dokumentu lokacyjnego z 1257 r. aż do 1795 r. stanowi unikatową kolekcję dokumentów i ksiąg miasta , które od XII do XVI w. było stolicą Polski, w którym znajdował się ośrodek polityczny (dwór królewski) i kulturalny (uniwersytet o znacznym dorobku), skupiający licznych cudzoziemców (głównie Niemców i Włochów) a wśród nich artystów europejskiej miary (Wit Stwosz, Berecci, Padovano). W Krakowie funkcjonowały pierwsze polskie drukarnie a kultura Europy Zachodniej stykała się ze wschodnimi prądami z obszaru kultury islamu i dziedzictwa Bizancjum. Wszystkie te zjawiska znajdują odbicie w księgach miejskich. Kryteria: 2, 3 i dwa uzupełniające. Archiwalia: autentyczne, unikatowe i dobrze zachowane.  

2. Kodeks supraski, XI w. - najstarszy zabytek języka prasłowiańskiego Biblioteka Narodowa w Warszawie, 00-973 Warszawa, Al. Niepodległości 213 Najstarszy w Polsce i jeden z najstarszych na świecie zabytków piśmiennictwa słowiańskiego. Kodeks powstał w jednym z klasztorów w okolicy Preslawia, stolicy ówczesnego państwa bułgarskiego.Obecnie jego największa część przechowywana jest w Bibliotece Narodowej w Warszawie, część druga znajduje się w Bibliotece Uniwersytetu w Lublanie (Słowenia), a niewielki fragment w Rosyjskiej Bibliotece Narodowej w Sankt Petersburgu (Rosja). Zachowana część kodeksu zawiera żywoty świętych i nauki ojców kościoła na marzec. Spisany w języku starocerkiewnosłowianskim, alfabetem cyrylickim. Szczególnie cenny dla badań języka prasłowiańskiego. Kryteria: 5, 7 i dwa uzupełniające. Obiekt: autentyczny,unikatowy, wymaga konserwacji.

1. Sakramentarz tyniecki, XI w. - księga liturgiczna Biblioteka Narodowa w Warszawie, 00-973 Warszawa, Al. Niepodległości 213 Najstarszy przykład piśmienniczy recepcji religii chrześcijańskiej w Polsce, jeden z najstarszych i najciekawszych przykładów oddziaływania kultury łacińskiej w krajach Europy środkowo-wschodniej. Kodeks użytkowany na dworze książęcym, pierwotnie własność opactwa benedyktynów w Tyńcu koło Krakowa, zawierający kalendarz liturgiczny i scenariusz spektaklu religijnego oraz najstarszy w Polsce zapis muzyczny notacją chieronomiczną. Wykonany w latach 1060-1070. Sprowadzony z diecezji kolońskiej przez polskiego króla, prawdopodobnie Bolesława II Śmiałego. Zawiera 2 całostronicowe miniatury figuralne, 2 całostronicowe inicjały plecionkowe i 13 stron pisanych złotem i srebrem na purpurze. Należał do tzw. rękopisów królewskich, które obok liturgicznej spełniały także rolę reprezentacyjną jako wyraz splendoru monarchii. Kryteria: 1, 6, 7 i dwa uzupełniające. Obiekt: autentyczny, unikatowy, dobrze zachowany

ul.Rakowiecka 2D, 02-517 Warszawa
tel.(+48 22) 565-46-00, fax (+48 22) 565-46-14
email: ndap@archiwa.gov.pl