-A
+A

Aktualności

18 maja 2020 r. obchodzimy jubileusz 100-lecia urodzin Karola Wojtyły. Spuścizna papieża Jana Pawła II, której duża część znajduje się w archiwach państwowych, stanowi niezwykle ważny element polskiego dziedzictwa narodowego


Wizyta papieża Jana Pawła II w Krakowie na Rynku Głównym, 1991 r. fot. Grzegorz Kozakiewicz, ANK, Małopolska Press S.A. – zbiór fotografii, sygn. 29/1923/3667.

JP2online.pl

Duża część tej spuścizny została dziś udostępniona szerokiej publiczności na przygotowanym przez Centrum Myśli Jana Pawła II portalu JP2online.pl, będącym innowacyjną wyszukiwarką materiałów związanych tematycznie z Janem Pawłem II. Znajdują się na nim multimedia, fotografie, filmy, dokumenty, teksty papieskie, artykuły na temat życia i nauczania Jana Pawła II.

Na mocy zawartego w 2018 roku porozumienia na portalu udostępnione zostały również kopie cyfrowe materiałów archiwalnych z zasobu archiwów państwowych: Archiwum Akt Nowych oraz Archiwum Narodowego w Krakowie. Archiwa wykonały i przekazały Centrum Myśli Jana Pawła II około 2 tys. kopii archiwaliów o wartości historycznej, poznawczej i ekspozycyjnej w odniesieniu do postaci Karola Wojtyły. Przekazane źródła odzwierciedlają koleje życia i posługę Jana Pawła II, w tym m.in. wizytę papieża w Polsce w 1979 r.

Karol Wojtyła w krakowskich zbiorach

W Archiwum Narodowym w Krakowie przechowywanych jest wiele dokumentów związanych z osobą Karola Wojtyły – Jana Pawła II. Do najstarszych należą akta osobiste członków rodziny Wojtyłów – rodziców, brata i samego Karola. Znajdują się wśród nich karty meldunkowe z lat 1911, 1924 i 1930 oraz afisz teatralny z 1936 r. z akt Teatru Rapsodycznego w Krakowie, na którym figuruje nazwisko Karola Wojtyły.


Karta meldunkowa Karola Wojtyły, podoficera, z żoną Emilią, ur. 1885 r., oraz synem Edmundem, ur. 1906 r., zam. ul. Kościuszki 16, przynależność do gminy i kraju: Biała (karta z 1911 r.), ANK, Starostwo Grodzkie Krakowskie, sygn. KM 494.


Karta meldunkowa Edmunda Wojtyły, 18 lat, studenta medycyny UJ, ur. w Krakowie, zam. ul. Piotra Michałowskiego 11, przynależność do gminy i kraju: Wadowice (karta z 1924 r.), ANK, Starostwo Grodzkie Krakowskie, sygn.  KM 494.


Karta meldunkowa Edmunda Wojtyły, 24 lata, dr med., lekarza, ur. w Krakowie, zam. ul. Garbarska 7A, przynależność do gminy i kraju: Wadowice (karta z 1930 r.), ANK, Starostwo Grodzkie Krakowskie, sygn.  KM 494.

Na szczególną uwagę zasługują przechowywane w Aktach miasta Krakowa przepustki nocne wystawione dla Karola Wojtyły w 1944 roku, czy karta pracy Urzędu Pracy w Krakowie (Arbeitsamt) z 1941 roku. Z tego samego okresu pochodzą listy płac z Fabryki Sody w Podgórzu (Zakłady Solvay), na których widnieje nazwisko Karol Wojtyła.


Karta pracy Urzędu Pracy (Arbeitsamt) w Krakowie wystawiona 29.05.1941 r. na nazwisko Karola Wojtyły. Na pierwszej stronie dokumentu podawano  podstawowe dane osobowe, na odwrocie – informacje o funkcji oraz miejscu i czasie zatrudnienia. Jako ostatnie podano „Ostdeutsche Chemische Werke GmbH Krakau Borek Fałęcki Soda u. Aetznatronfabrik” (Wschodnioniemieckie Zakłady Sodowe), gdzie był zatrudniony jako pracownik kamieniołomu („Steinbrucharbeiter”), ANK, Urząd Pracy w Krakowie, sygn. 29/421/15.

Osobną grupę stanowią dokumenty z czasów posługi biskupiej w Archidiecezji Krakowskiej. Walka arcybiskupa Wojtyły o pozycję Kościoła, szczególnie na terenie Krakowa, stanowi treść obszernej korespondencji prowadzonej pomiędzy Kurią Metropolitalną a Wydziałem ds. Wyznań Urzędu Miasta Krakowa. Są to sprawy dotyczące m.in. wydania pozwoleń na procesje, spraw budynków kościelnych, remontów. Wśród nich znajdują się listy kardynała do Urzędu Miasta Krakowa przedstawiające plany budownictwa sakralnego na terenie archidiecezji, z jego oryginalnymi podpisami. W aktach Wydziału ds. Wyznań Urzędu Miasta Krakowa zachowała się też obszerna korespondencja dokumentująca zaangażowanie arcybiskupa i papieża w powstanie i działalność Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie w latach 1966-1983. O niezwykłym wyczuciu i dyplomacji arcybiskupa świadczy zachowana oryginalna korespondencja z Prezydium Rady Narodowej Miasta Krakowa dotycząca budowy kościoła w Bieńczycach (Nowa Huta).

Meldunki, sprawozdania i raporty dotyczące sytuacji politycznej i społecznej, przechowywane w aktach Komitetu Krakowskiego PZPR zawierają detaliczne informacje o wydarzeniach mających miejsce w mieście, w okresie pełnienia posługi biskupiej w Krakowie czy już z czasów pontyfikatu Jana Pawła II.

Obszerną grupę dokumentów z okresu pontyfikatu Jana Pawła II stanowią fotografie zgromadzone w zespole Małopolska Press S.A. – zbiór fotografii, czy też materiały ze Zbioru afiszy, plakatów i druków ulotnych, dotyczące m.in. pielgrzymek Ojca Świętego do kraju. Są tu też afisze i plakaty drukowane przez „Solidarność”, upamiętniające rocznice pontyfikatu Papieża czy wzywające do „białych marszów” organizowanych po zamachu na życie Jana Pawła II w dniu 13 V 1981 r.


Wizyta papieża Jana Pawła II w Polsce. Na zdjęciu przejazd ulicami miasta wśród pozdrawiających papieża pielgrzymów, fot. Grzegorz Kozakiewicz, ANK, Małopolska Press S.A. – zbiór fotografii, sygn. 29/1923/2691.


Wizyta papieża Jana Pawła II w Polsce. Widok na pielgrzymów w góralskich strojach, ANK, Małopolska Press S.A. – zbiór fotografii, sygn. 29/1923/3668.


II pielgrzymka papieża Jana Pawła II do Polski. Na zdjęciu wierni oczekują na spotkanie z papieżem. Widać transparent z napisem: „Region Mazowsze - Solidarność Była, Jest, Będzie!”, 1983 r., ANK, Małopolska Press S.A. – zbiór fotografii, sygn. 29/1923/2703.


Druki ulotne - z informacją o "białym marszu” w intencji Papieża Jana Pawła II (w kolorze biało-niebieskim), 17 V 1981 r., ANK, Zbiór afiszy, plakatów i druków ulotnych, Plakaty i afisze Teka VIII/166.

Wystawa upamiętniająca postać świętego Jana Pawła II w Krakowie

Setna rocznica urodzin Karola Wojtyły, świętego Jana Pawła II jest wspaniałą okazją do upamiętnienia tej wyjątkowej osoby poprzez archiwalną ekspozycję skierowaną do różnorodnych grup odbiorców. Wpisując się w kalendarz obchodów rocznicowych oraz biorąc po uwagę aktualną sytuację epidemiczną w kraju, jej wernisaż zaplanowany został na przełomie września i października br. Wystawę przygotowuje Archiwum Narodowe w Krakowie na bazie zasobu własnego, jak i materiałów pozyskanych w trakcie kwerendy przeprowadzanej w całej państwowej sieci archiwalnej.


Plakat: 3 Rocznica Pontyfikatu Jana Pawła II [Postać papieża trzymającego kontury granic Polski. Wewnątrz konturów daty: 16 X 1978 - 16 X 1981. U dołu napis :"Solidarność"], 1981 r., ANK, Zbiór afiszy, plakatów i druków ulotnych, Plakaty i afisze Teka VIII/84.

Celem wystawy będzie upamiętnienie człowieka mającego olbrzymi wpływ na bieg historii oraz podkreślenie znaczenia jego życia, osobowości, myślenia, w końcu przemijania oraz dziedzictwa. Wystawa ma ukazać wielowymiarowość postaci wielkiego Polaka, kardynała, papieża, uczonego, poety, aktora, filozofa, wychowawcy, pielgrzyma, ojca duchowego „Solidarności”, świętego. Przedstawione zostaną przełomowe momenty w jego życiu, splatające się z doniosłymi momentami w historii Polski i świata XX wieku. Nie bez znaczenia będzie też wskazanie ludzi, zarówno współcześnie żyjących, jak i świętych patronów, do których nauk odwoływał się przez całe życie i którzy mieli olbrzymie znaczenie w ukształtowaniu jego osobowości.

Wernisaż wystawy stacjonarnej odbędzie się w przestrzeni publicznej Krakowa, następnie zaś będzie ona prezentowana w innych miastach Polski. Ekspozycja powstanie również w wersji wirtualnej dostępnej dla wszystkich użytkowników poprzez stronę archiwów państwowych.

Z okazji 100. rocznicy urodzin Jana Pawła II archiwum dzieli się także dziś częścią zbiorów na wirtualnej ekspozycji Święty Jan Paweł II – rocznik 1920.


Pożegnanie papieża Jana Pawła II na lotnisku w Balicach przez pielgrzymów, 1999 r., fot. Adam Wojnar, ANK, Małopolska Press S.A. – zbiór fotografii, sygn. 29/1923/4104.

 

Więcej:

>> ZOBACZ: ZESTAW PIELGRZYMA

>> ZOBACZ: POCZTÓWKI PAPIESKIE

>> Wystawa AP Kielce - Jan Paweł II w filatelistyce

>> Jednodniówka AP Łódź z okazji 100. rocznicy urodzin i Roku Świętego Jana Pawła II

>> Karol Wojtyła i jego rodzina w zasobie AP w Katowicach Oddział w Bielsku-Białej – w 100. lecie urodzin Jana Pawła II

 

ul.Rakowiecka 2D, 02-517 Warszawa
tel.(+48 22) 565-46-00, fax (+48 22) 565-46-14
email: ndap@archiwa.gov.pl