-A
+A

Inwestycje budowlane

Ochrona narodowego zasobu archiwalnego jest ważnym zadaniem państwa, mającym na celu zachowanie świadectw przeszłości dla przyszłych pokoleń. Archiwa państwowe są i powinny być instytucjami, które zagwarantują, że gromadzona przez nie dokumentacja będzie długoterminowo i bezpiecznie przechowywana w odpowiednich do tego obiektach. Nowe inwestycje pozwalają na zabezpieczenie powierzchni do przechowywania cennych zbiorów archiwów.

Naczelna Dyrekcja Archiwów Państwowych sukcesywnie, wspólnie z kolejnymi archiwami, podejmuje działania na rzecz stworzenia nowoczesnych i funkcjonalnych budynków służących do przechowywania i udostępniania materiałów archiwalnych. W ich wyniku budowane są nowe lub rozbudowywane i przebudowywane istniejące obiekty zapewniające archiwom możliwość realizacji ustawowych zadań.

Dzięki zapewnieniu finansowania inwestycji przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego od 2013 roku oddano do użytku nowe nowoczesne siedziby archiwów państwowych w Gorzowie Wielkopolskim, Radomiu, Zielonej Górze, Bielsku-Białej, Rzeszowie i Białymstoku. Przebudowano i zmodernizowano obiekty w: Bolesławcu, Lublinie, Gdańsku, Międzyzdrojach.

W 2020 r. do użytkowania odebrano budynek Archiwum Narodowego w Krakowie. Więcej informacji pod linkiem: https://www.archiwa.gov.pl/pl/aktualnosci/5197-nowy-budynek-archiwum-narodowego-w-krakowie-przej%C4%99ty-od-generalnego-wykonawcy.

Obecnie kontynuowane są prace budowlane w zakresie nowego obiektu archiwum w Suwałkach.

W trakcie przygotowywania są inwestycje w  Bydgoszczy, Katowicach, Koszalinie, Łodzi, Piotrkowie Trybunalskim, Poznaniu, Szczecinie oraz Nowym Sączu.

Nowo powstałe archiwa:

- zapewniają:

  • powierzchnie magazynowe przystosowane do przejmowania dokumentów w wieloletniej perspektywie zarówno w postaci papierowej jak i cyfrowej,
  • warunki klimatyczne odpowiednie dla długotrwałego przechowywania dokumentów, a wykorzystując odnawialne źródła energii i nowoczesne technologie gwarantują dbałość o środowisko i niską energetyczność budynków,
  • pracownie konserwacji i digitalizacji zbiorów, dla jeszcze lepszego zabezpieczenia cennego zbioru archiwaliów;

- oferują:

  • miejsce spotkań i wydarzeń kulturalnych w nowoczesnych salach wystawienniczych i konferencyjnych,
  • przestronne i wygodne czytelnie wyposażone w komputery i stanowiska do samodzielnego skanowania dokumentów,
  • dostęp dla szerokiej grupy obywateli, uwzględniając również potrzeby osób niepełnosprawnych.

 


 

BUDYNEK ARCHIWUM - wskazówki dla uczestników budowlanego procesu inwestycyjnego, oprac. R. Wojtkowski, A. Czajka, M. Boruszkowska, NDAP 2019

 


 

INWESTYCJE ZAKOŃCZONE

 


Archiwum Państwowe w Gorzowie Wielkopolskim

Nowa siedziba Archiwum Państwowego w Gorzowie Wielkopolskim to pierwszy od ponad pół wieku budynek w Polsce zaprojektowany w celu ochrony obiektów dziedzictwa dokumentacyjnego. Dzięki nowatorskim rozwiązaniom zapewnia nowoczesne warunki dla przechowywania i udostępniania dokumentów historycznych, które stanowią jedno z najważniejszych źródeł do badań nad historią województwa lubuskiego.

Budynek liczy 1841 m2 powierzchni. Posiada m.in.: dwa magazyny archiwalne o powierzchni 830 m2, pracownię naukową wyposażoną w stanowisko do samodzielnego kopiowania akt oraz terminale komputerowe, umożliwiające korzystanie z baz danych i zdigitalizowanej części zasobu. W nowej siedzibie Archiwum znalazło się również miejsce na salę wystawową i konferencyjną oraz pracownie konserwacji i digitalizacji dokumentów. Nowy obiekt umożliwia również utrudnione wcześniej prowadzenie projektów edukacyjnych i popularyzacyjnych.

Budynek Archiwum Państwowego w Gorzowie Wielkopolskim


Magazyny.

Fot. Archiwum Państwowe w Gorzowie Wielkopolskim.


Archiwum Państwowe w Radomiu

Radomskie archiwum powstało w 1920 r. W latach 1921-1963 pięciokrotnie zmieniało siedzibę. Dopiero adaptacja zabytkowego Ratusza na pewien czas zapewniła odpowiednie warunki dla przechowywania i udostępniania zbiorów. Stale powiększający się zasób Archiwum sprawił jednak, że i tu zaczęło brakować miejsca, niemożliwe było także realizowanie misji w zakresie popularyzacji i edukacji.

Decyzję o budowie nowej siedziby podjęto w 2009 roku. Prace rozpoczęły się w lipcu 2011 r. Otwarty w 2013 r. nowy budynek liczy 2,3 tys. m2 powierzchni użytkowej. Znajdują się w nim magazyny mogące pomieścić ponad 11 km akt, czytelnia wyposażona w komputery z dostępem do baz danych i zdigitalizowanej części zasobu oraz w samoobsługowy skaner. W obiekcie mieści się sala wystawiennicza, konferencyjna oraz pracownie konserwacji i digitalizacji akt. Zastosowane rozwiązania techniczne oraz wyposażenie zapewnią optymalne warunki przechowywania i udostępniania zbiorów.


Budynek Archiwum Państwowego w Radomiu.


Hol.

Fot. Archiwum Państwowe w Radomiu.


Archiwum Państwowe w Zielonej Górze

Przez 60 lat siedziba zielonogórskiej instytucji mieściła się poza Zieloną Górą. W 2009 r., po oszacowaniu kosztów remontu zabytkowego budynku, podjęto decyzję  o budowie dla archiwum nowego obiektu.

Nowy budynek archiwum otwarto w 2013 r. Powierzchnia użytkowa wynosi 2,1 tys. m2. Nowoczesny obiekt zapewnia optymalne warunki dla przechowywania i udostępniania dokumentów historycznych. Obok magazynów, przystosowanych do długoterminowego przechowywania akt, w archiwum znajduje się pracownia digitalizacji i konserwacji dokumentów oraz sala wystawiennicza i konferencyjna. Czytelnia wyposażona w komputery z dostępem do baz danych i zdigitalizowanej części zasobu oraz w samoobsługowe skanery. Archiwum dysponuje infrastrukturą teleinformatyczną umożliwiającą gromadzenie dokumentacji elektronicznej i udostępnianie jej on-line.


Budynek Archiwum Państwowego w Zielonej Górze.


Pracownia naukowa.


Pracownia konserwacji dokumentów.

Fot. Archiwum Państwowe w Zielonej Górze.


Oddział w Bielsku-Białej Archiwum Państwowego w Katowicach

W budynku przy ul. Piłsudskiego 43 znajdują się magazyny na ok. 10 km akt, nowocześnie wyposażona czytelnia, a także sala wystawiennicza i konferencja, które staną się miejscem wystaw, sesji naukowych i zajęć edukacyjnych. Teren pod inwestycję przekazał Prezydent Miasta Bielska-Białej. Nowy budynek archiwum o wartości 11,6 mln zł oddano do użytku w 2015 r.


Budynek Oddziału w Bielsko-Białej Archiwum Państwowego w Katowicach.


Magazyn.

Fot. Archiwum Państwowe w Katowicach.


Archiwum Państwowe w Rzeszowie

Uroczyste otwarcie nowej siedziby Archiwum Państwowego w Rzeszowie odbyło się 15 listopada 2016 r.

Budynek, usytuowany przy ul. Władysława III Warneńczyka, składa się z dwóch części  – biurowej i magazynowej o łącznej powierzchni użytkowej blisko 5 tys. m². Znajdują się w nim m.in. magazyny mogące pomieścić docelowo 30 kilometrów bieżących dokumentacji, pracownie digitalizacji i konserwacji akt, czytelnia wyposażona w komputery i stanowiska do samodzielnego skanowania dokumentów oraz sala konferencyjno-wystawiennicza. Nowoczesny i funkcjonalny budynek został również wyposażony w serwerownie oraz system monitorujący temperaturę i wilgotność powietrza w magazynach.

Koszt inwestycji wraz z wyposażeniem wyniósł 23,5 mln zł.


Budynek Archiwum Państwowego w Rzeszowie.


Hol.


Magazyn.

Fot. Archiwum Państwowe w Rzeszowie.


Archiwum Państwowe w Białymstoku

Budowa nowej siedziby Archiwum przy ul. A. Mickiewicza rozpoczęła się w sierpniu 2016 r. Obiekt został odebrany od wykonawcy 29 grudnia 2017 r.  i jest jednym z najnowocześniejszych wśród tego typu budynków w Europie.

Posiada następujące parametry techniczne: powierzchnia całkowita –  3633,64 m², powierzchnia użytkowa – 3071 m², powierzchnia zabudowy – 1378, 19 m², kubatura – 15246,70 m³. Stworzono w nim optymalne warunki przechowywania dokumentacji pod względem bezpieczeństwa, warunków klimatycznych i ekonomicznych. Zastosowane instalacje i systemy pozwolą na minimalizację kosztów eksploatacji przy jednoczesnym zwiększeniu funkcjonalności budynku. W nowej siedzibie, obok magazynów, powstały pracownie konserwacji i digitalizacji akt, biblioteka, czytelnia oraz sale: konferencyjna i wystawiennicza. Pozwoli to instytucji rozwinąć działalność naukową i edukacyjną adresowaną do mieszkańców regionu oraz wszystkich zainteresowanych historią Podlasia.

Kosz całej inwestycji wyniósł ponad 20 mln zł.


Budynek Archiwum Państwowego w Białymstoku.


Sala szkoleniowa.

Fot. Archiwum Państwowe w Białymstoku.


W 2014 r. zakończyła się rozbudowa Archiwum Państwowego w Gdańsku, a w 2015 r. przebudowa jego starej części.


Budynek Archiwum Państwowego w Gdańsku.


Magazyn.

Fot. Archiwum Państwowe w Gdańsku.


W latach 2013-2015 przebudowany został budynek dla Archiwum Państwowego we Wrocławiu Oddział w Bolesławcu.


Budynek Oddziału w Bolesławcu Archiwum Państwowego we Wrocławiu.

Fot. Archiwum Państwowe we Wrocławiu.


Zmodernizowane zostały budynki oddziału szczecińskiego archiwum w Międzyzdrojach.

 


Budynek Oddziału w Międzyzdrojach Archiwum Państwowego w Szczecinie.

Fot. Archiwum Państwowe w Szczecinie.


Archiwum Państwowe w Lublinie prowadziło kompleksowe inwestycje mające na celu poprawę warunków obsługi klientów oraz prezentacji i bezpieczeństwa zbiorów. Powierzchnia pracowni naukowej zwiększyła się dwukrotnie, dzięki czemu klienciinstytucji zyskali dodatkowe, przestronne miejsca do korzystania z zasobów instytucji.Powstała galeria wystawiennicza oraz sala konferencyjna, które stały się miejscem spotkań, warsztatów i konferencji. Inwestycje przyczyniły się również do niemal dwukrotnego zwiększenia pojemności magazynów oraz poprawy warunków przechowywania i obsługi materiałów archiwalnych. Prace objęły także zewnętrzną część archiwum, które mieści się w zabytkowym budynku dawnego kolegium jezuickiego. Wymieniono nawierzchnię dziedzińca i wyremontowano elewację. Inwestycja ma przyczynić się do odtworzenia historycznego wyglądu budynku, zabezpieczenia go przed warunkami atmosferycznymi, podniesienia estetyki otoczenia i utworzenia miejsca do organizacji plenerowych wydarzeń kulturalnych.

 


Budynek Archiwum Państwowego w Lublinie.

Fot. Archiwum Państwowe w Lublinie.

 


Archiwum Narodowe w Krakowie

Gmach nowego budynku Archiwum Narodowego w Krakowie składa się z 2 segmentów: magazynowego i biurowego, a jego powierzchnia użytkowa liczy ok. 14 000 m². Magazyny archiwalne na 8 kondygnacjach mogą pomieścić ok. 70 000 metrów bieżących akt. Segment biurowy liczy 6 kondygnacji, z biurami, nowoczesnymi pracowniami konserwacji i digitalizacji, introligatornią, wielomodułową czytelnią na materiały archiwalne oraz salą audiowizualną na 180 osób, a także trzema serwerowniami w tym serwerownią ogólnokrajowego Zapasowego Repozytorium Cyfrowego Archiwów Państwowych.

W nowym budynku archiwum bezpieczne miejsce znajdą rozproszone dotąd materiały archiwalne z 5 obecnych oddziałów krakowskich Archiwum oraz ekspozytury w Spytkowicach k. Zatora. Po przeprowadzeniu większości obecnego zasobu Archiwum (ok. 20 000 mb akt), reszta powierzchni magazynowej stanowić będzie rezerwę na dopływy przez najbliższe kilkadziesiąt lat. Przenoszenie wszystkich materiałów archiwalnych do nowego budynku zakończy się w 2021 r.

W budynku zainstalowano nowoczesne rozwiązania technologiczne: zaawansowane systemy klimatyzacji oraz dostarczania ciepła i chłodu, systemy przeciwpożarowe i wentylacji. Na dachu umieszczono panele fotowoltaiczne. Całość zarządzana jest za pomocą inteligentnego systemu zarządzania budynkiem (BMS). Wraz z budową nowego obiektu odrestaurowano także dwa mniejsze budynki zabytkowe – pozostałości dawnej twierdzy „Kraków”, które wykorzystywane są teraz jako stacja transformatorowa oraz budynek gospodarczy.

Budynek Archiwum Narodowego w Krakowie

Budynek Archiwum Narodowego w Krakowie
Budynek Archiwum Narodowego w Krakowie.

>> Szczegóły prowadzonych prac budowlanych

>> Otwarcie nowej siedziby Archiwum Narodowego w Krakowie

 

Fot. Archiwum Narodowe w Krakowie.


 

INWESTYCJE W REALIZACJI

 


Archiwum Państwowe w Suwałkach

Przebudowa i adaptacja siedziby Archiwum Państwowego w Suwałkach polega na wykorzystaniu będących w jego dyspozycji części budynków oraz połączeniu ich w jedną, funkcjonalną całość. Pozwoli to na optymalne użytkowanie istniejącej infrastruktury, poprawę funkcjonowania, a także zapewni warunki do przechowywania, zabezpieczania i udostępniania użytkownikom materiałów archiwalnych. Archiwum będzie mogło wszechstronnie działać i realizować zadania statutowe w perspektywie minimum 30 lat.

Inwestycja zapewni nie tylko prawidłowe warunki przechowywania zbiorów, ale także nowoczesną pracownię digitalizacji, pracownię konserwacji i profilaktyki, przyjazną użytkownikom czytelnię oraz salę wystawową i edukacyjną. Modernizacja pozwoli również rozwinąć działalność popularyzatorską, naukową i edukacyjną.

Segment południowy i zachodni budynku zostały już oddane do użytkowania. Intensywnie trwa przebudowa skrzydła wschodniego i północnego. Dzięki przebudowie Archiwum dwukrotnie zwiększyło swoją powierzchnię użytkową – do nieomal 2600 m2. Magazyny zostały już wyposażone w regały o rozmiarze ponad 5700 metrów bieżących półek, w których przechowywane będą zbiory audiowizualne, kartograficzne i biblioteczne.

Przeprowadzone prace pozwoliły zabezpieczyć przed degradacją jeden z okazalszych zabytków architektonicznych miasta.

Koszt inwestycji wyniesie 13,855 mln zł. Budowa trwa od 2019 roku i planowana jest do zakończenia w roku 2021.

Widok na budynek archiwum od frontu

Widok na budynek archiwum z lotu ptaka

Archiwum Państwowe w Suwałkach.

Fot. Ryszard P. Jarmołowicz, Łukasz Tyczkowski

Archiwum Narodowe w Krakowie Oddział w Nowym Sączu

Budowa nowego budynku dla Archiwum Narodowego w Krakowie Oddział w Nowym Sączu jest  kolejną odsłoną procesu polepszania bazy materialnej sieci Archiwów Państwowych w Polsce, prowadzonego pod nadzorem Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych. Przygotowania do zapewnienia zbudowanej od podstaw nowej siedziby dla jednostki z Nowego Sącza rozpoczęły się w 2018 r. Dzięki zgodnej współpracy z władzami samorządowymi Archiwum pozyskało nową nieruchomość z zasobu Skarbu Państwa przy ul. 29 Listopada 12 w Nowym Sączu, z przeznaczeniem pod budowę nowego budynku. Inwestycja jest finansowana ze środków budżetowych cz. 24 będącej w dyspozycji Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu. Jako koszt wykonania robót budowlanych przyjęto 31 mln zł brutto. Termin oddania nowego obiektu do użytkowania planowany jest na 31.12.2023 r.

Wizualizacja budynku - podłużna bryła z przeszkolną przestrzenią na parterze i z boku budynku.
Wizualizacja budynku Archiwum Narodowego w Krakowie Oddział w Nowym Sączu.

Budynek został podzielony na segment biurowy i magazynowy. Strefę magazynową pomyślano jako tzw. „budynek pasywny”, który przy minimalnym nakładzie energii jest w stanie zapewnić stabilność warunków klimatycznych wewnątrz (efekt „termosu”). Budynek będzie w dużym stopniu ekologiczny, o czym decyduje przede wszystkim niezależne od miejskiej sieci źródło ciepła i chłodu, którym będzie głównie gruntowa pompa ciepła połączona z siecią kilkudziesięciu 100-metrowych odwiertów głębinowych na działce. Cześć energii elektrycznej produkować będą panele fotowoltaiczne umieszczone na dachu. Będzie to drugi tego typu budynek w sieci archiwalnej po otwartym w roku 2020 obiekcie w Krakowie.

Z uwagi na kształt nieruchomości, budynek w Nowym Sączu przyjmie formę wydłużonego prostopadłościanu, zwróconego bokiem do drogi publicznej. Budynek będzie dwukondygnacyjny, z przeszkloną na dole strefą biurową od strony ulicy i pozbawionym otworów segmentem magazynowym w głębi działki. W strefie publicznej przewidziano salę konferencyjną, czytelnię, sale wystawowe, sale do zajęć edukacyjnych, pomieszczenia do pracy z aktami oraz pracownię digitalizacji. Część magazynowa wyposażona będzie w nowoczesny system automatycznego gaszenia mgłą wodną. Magazyny po zamontowaniu regałów przesuwnych pomieszczą ok. 9 500 mb akt. Cały obiekt liczyć będzie 2 538,70 m² powierzchni użytkowej, z kubaturą równą 15 735,08 m³.

Obiekt w Nowym Sączu, wraz z już oddanym do użytku budynkiem w Krakowie, rozwiążą w perspektywie jednego pokolenia problem przestrzeni magazynowej na papierowe materiały archiwalne w województwie małopolskim. Planowane jest przechowywanie tam wszystkich materiałów archiwalnych wytworzonych w ziemi sądeckiej oraz na Podhalu. Nowy gmach ponadto będzie z pewnością miejscem do realizacji wielu przedsięwzięć kulturalnych na potrzeby lokalnej społeczności.

Wizualizacja budynku - podłużna bryła z przeszkolną przestrzenią na parterze i z boku budynku.
Wizualizacja budynku Archiwum Narodowego w Krakowie Oddział w Nowym Sączu.

W czerwcu 2021 rozpoczęto prace ziemne związane z budową.

Archiwum Państwowe w Bydgoszczy

Realizacja inwestycji o szacunkowej wartości ponad 93 mln złotych, w wyniku której powstanie obiekt o powierzchni użytkowej ok. 7 525 m², w tym powierzchni magazynowej ok. 3 789 m².

Wizualizacja budynku z zewnątrz

Wizualizacja budynku sala wystawowa
Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Bydgoszczy,    

 

 


 

INWESTYCJE W PRZYGOTOWANIU

 


Prowadzone są prace inwestycyjne dotyczące budowy i rozbudowy archiwów państwowych w następujących miastach: Bydgoszczy, Katowicach, Koszalinie, Poznaniu, Szczecinie, Piotrkowie Trybunalskim i Nowym Sączu, których zakończenie przewidywane jest do 2023r.

Poniżej prezentujemy koncepcje architektoniczne obiektów:

                                                                                   

 

    Archiwum Państwowe w Katowicach

      
Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Katowicach.

Realizacja inwestycji w wyniku której powstanie obiekt o powierzchni całkowitej: 6 446 m², użytkowa: 4 900 m² i wartości szacunkowej 39,5 mln zł.

 

                      Archiwum Państwowe w Koszalinie


 
Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Koszalinie.

Realizacja inwestycji w wyniku której rozbudowane zostanie archiwum o powierzchnię całkowitą:  2 523,39 m², użytkową: 2 214 m² o wartości szacunkowej 22,8 mln zł.

 

Archiwum Państwowe w Poznaniu


Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Poznaniu.

Realizacja inwestycji w wyniku której rozbudowane zostanie archiwum o powierzchnię całkowitą: 3 221,19 m², użytkowa: 2 776,11 m²  o wartości 26,2 mln zł.

       

                                                                                               Archiwum Państwowe w Szczecinie                                                                                                       


Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Szczecinie.

Realizacja inwestycji w wyniku której rozbudowane zostanie archiwum o powierzchnię całkowitą: 3 221,19 m², użytkowa: 2 776,11 m²  o wartości 26,2 mln zł.

     

Archiwum Państwowe w Piotrkowie Trybunalskim


Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Piotrkowie Trybunalskim.

Realizacja inwestycji o wartości szacunkowej 43,3 mln zł w wyniku której rozbudowany zostanie istniejący obiekt o powierzchni całkowitej 3869,20 m2.

 

Archiwum Państwowe w Łodzi


Wizualizacja budynku Archiwum Państwowego w Łodzi.

Realizacja inwestycji o wartości szacunkowej 67 mln zł w wyniku której powstanie obiekt o powierzchni całkowitej 11759,00 m2.

 

 


 

ul.Rakowiecka 2D, 02-517 Warszawa
tel.(+48 22) 565-46-00, fax (+48 22) 565-46-14
email: ndap@archiwa.gov.pl